МЕНЕҶЕР ВА ТИМ ЛИДЕР

Дар ташкилотҳои муосир мафҳумҳои «менеҷер» ва «team leader» (роҳбари даста) бисёр истифода мешаванд. Гарчанде ки ин ду вазифа ба ҳамдигар монанд бошанд ҳам, байни онҳо фарқиятҳои муҳим мавҷуданд.

Менеҷер кист?

Менеҷер шахсе мебошад, ки барои идоракунии равандҳо, захираҳо, буҷет ва натиҷаҳои фаъолияти ташкилот масъул аст. Ӯ мақоми расмӣ дошта, ҳуқуқи қабули қарорҳо, назорати кормандон ва баҳодиҳии фаъолияти онҳоро дорад. Вазифаи асосии менеҷер таъмин намудани иҷрои ҳадафҳои ташкилот мебошад.

Менеҷер нақшаҳои кориро таҳия мекунад, захираҳоро тақсим менамояд, иҷрои супоришҳоро назорат мекунад ва барои натиҷаҳои ниҳоӣ ҷавобгар аст.

Team Leader кист?

Team Leader ё роҳбари даста шахсе мебошад, ки аъзои дастаро барои расидан ба ҳадафи умумӣ роҳнамоӣ мекунад. Вай бештар ба рушди кормандон, ҳавасмандсозӣ, ҳамкорӣ ва муҳити мусбати корӣ диққат медиҳад.

Team Leader на ҳамеша мақоми расмии роҳбарӣ дорад. Қувваи асосии ӯ дар боварӣ, таҷриба ва қобилияти таъсир расонидан ба одамон мебошад.

Фарқиятҳои асосӣ

Менеҷер ва Team Leader ҳар ду барои муваффақияти даста ва ташкилот саҳм мегузоранд, аммо вазифаҳои онҳо фарқ мекунанд.

Менеҷер бештар ба идоракунии равандҳо, захираҳо ва натиҷаҳои кор диққат медиҳад. Ӯ нақша тартиб медиҳад, вазифаҳоро тақсим мекунад, иҷрои корҳоро назорат менамояд ва барои расидан ба ҳадафҳои ташкилот ҷавобгар мебошад.

Team Leader бошад, бештар ба одамон ва фаъолияти даста таваҷҷӯҳ мекунад. Ӯ кормандонро ҳавасманд месозад, ба онҳо кӯмак мерасонад, ҳамкориро байни аъзои даста беҳтар мекунад ва барои ба вуҷуд овардани муҳити хуби корӣ кӯшиш менамояд.

Менеҷер одатан дорои ваколати расмӣ мебошад ва метавонад қарорҳои идоракунӣ қабул кунад. Team Leader бошад, аксар вақт тавассути дониш, таҷриба ва эътимоди аъзои даста таъсир мерасонад.

Мақсади асосии менеҷер иҷро шудани нақшаҳо ва ба даст овардани натиҷаҳои муайян аст. Мақсади асосии Team Leader ташкили дастаи муттаҳид, фаъол ва самаранок мебошад.

Аз ин рӯ, метавон гуфт, ки менеҷер бештар «идора мекунад», вале Team Leader бештар «роҳнамоӣ мекунад». Барои роҳбари муваффақ муҳим аст, ки ҳам малакаҳои менеҷерӣ ва ҳам лидериро соҳиб бошад.

Оё як шахс метавонад ҳар ду нақшро иҷро кунад?

Бале. Дар бисёр ташкилотҳо як шахс ҳам вазифаи менеҷер ва ҳам роҳбари дастаро иҷро мекунад. Ӯ ҳам равандҳоро идора менамояд ва ҳам кормандонро роҳнамоӣ мекунад. Аммо дар ширкатҳои калон ин вазифаҳо аксар вақт байни шахсони гуногун тақсим карда мешаванд.

Менеҷер ҳамчун роҳбари даста

Агар менеҷер мисли роҳбари даста (Team Leader) фаъолият намояд, натиҷаҳо метавонанд ҳам мусбат ва ҳам манфӣ бошанд. Ҳама чиз аз хусусияти даста, фарҳанги ташкилот ва тарзи роҳбарии менеҷер вобаста аст.

Дар ин ҳолат менеҷер диққати худро аз идоракунии равандҳо, нақшагирӣ, ҳисоботдиҳӣ ва назорат бештар ба дастгирии кормандон, рушди онҳо, ҳавасмандсозӣ ва беҳтар намудани ҳамкорӣ равона мекунад. Ӯ мекӯшад, ки муҳити мусбати корӣ фароҳам оварад ва муносибатҳои хубро дар даста нигоҳ дорад.

Аз ҷиҳати мусбат, чунин услуби роҳбарӣ метавонад сатҳи боварӣ ва эътимоди кормандонро зиёд намояд. Муошират дар байни аъзои даста беҳтар мегардад, низоъҳо кам мешаванд ва кормандон худро қисми муҳими ташкилот ҳис мекунанд. Инчунин кормандон имкони бештар барои рушди касбӣ пайдо намуда, фаъолтар ва ташаббускортар мегарданд.

Аммо агар менеҷер танҳо ба нақши роҳбари даста диққат диҳад, баъзе мушкилот ба миён омада метавонанд. Вай метавонад вазифаҳои муҳими идоракуниро, аз қабили банақшагирӣ, назорати иҷрои корҳо, идоракунии буҷет ва ҳисоботдиҳиро нодида гирад. Дар чунин ҳолат интизоми корӣ суст шуда, иҷрои ҳадафҳои ташкилот метавонад мушкил гардад.

Илова бар ин, баъзан менеҷер барои қабул намудани қарорҳои душвор, ба монанди танбеҳ додан, иваз намудани вазифаҳо ё баҳодиҳии фаъолияти кормандон, дудила мешавад. Ин метавонад ба самаранокии идоракунӣ таъсири манфӣ расонад.

Аз ин рӯ, беҳтарин роҳ барои менеҷер омезиши ду нақш мебошад. Ӯ бояд ҳам ҳамчун идоракунанда фаъолият намояд ва ҳам ҳамчун роҳбари даста. Аз як тараф, барои банақшагирӣ, назорат ва ба даст овардани натиҷаҳо масъул бошад, аз тарафи дигар бошад, кормандонро дастгирӣ карда, онҳоро барои рушди касбӣ ва расидан ба ҳадафҳои умумӣ ҳавасманд созад.

Хулоса

Менеҷери муваффақ шахсе мебошад, ки байни идоракунӣ ва роҳбарӣ тавозунро нигоҳ медорад. Ӯ на танҳо иҷрои вазифаҳо ва натиҷаҳои ташкилотро таъмин мекунад, балки барои ташаккули дастаи муттаҳид, фаъол ва самаранок низ шароит фароҳам меорад.