ХОКИ ВАТАН

Гӯянд, ки дар замонҳои қадим як шахси боҳушу шуҷоъро душманон асир карданду ба диёри худ бурданд. Солҳо ӯ дар он ҷо зери назорати сахт зиндагӣ кард.

Рӯзе подшоҳи он сарзамин аз ӯ пурсид:

– Ту дар ватани худ чӣ дороӣ, ки ин қадар пазмони он ҳастӣ? Охир, ин ҷо ҳам нону об, ҳам сарпаноҳ дорӣ.

Марди асир гуфт:

– Подшоҳ, ту ҳақ дорӣ, ки ҳар чизе дошта бошӣ, вале як чизро надорӣ: хоки ватанамро.

Подшоҳ хандид:

– Магар хок чӣ арзиш дорад?

Марди асир гуфт:

– Барои ту шояд чизе нест, вале барои ман он хок аз ҳама ганҷ қиматтар аст. Зеро хоки ватан орому қуввати дил медиҳад, ки ҳеҷ ҷо дигар надорад.

Подшоҳ аз суханони ӯ ба тааҷҷуб афтод ва иҷозат дод, ки ӯ ба ватани худ баргардад.

Марди асир чун ба хоки худ расид, бар замин афтода, онро ба чашм гузошт ва гуфт:

– Ватан ҷон аст, бе он зиндагӣ ранҷ аст.

  Ин ривоятро мардум солҳои зиёд нақл мекарданд, то ба ёд оранд, ки ҳатто як мушт хоки ватан бебаҳост.