Дастгоҳи токарӣ барои коркарди чӯб
Деталҳои ҷисмҳои шаклан гардишкунанда (силиндрӣ, конусӣ, курагӣ ва дигар сатҳҳои мураккаб) бо роҳи коркард дар дастгоҳҳои токарӣ сохта мешаванд.
Дар дастгоҳи токарӣ чӯбу тахтаро асосан аз дарахтони баргдор ба мисли тус, туси сиёҳ, заранг, шумтол истифода мебаранд. Чӯбҳо бояд хушк, бе пих бошанд ва кафида набошанд. Дар вақти интихоб кардани заготовка барои ба дастгоҳҳо васл кардан диаметраш 5—6 миллиметр ва дарозии 40—60 миллиметр ба назар гирифта мешавад. Дар торчаи заготовкаҳо бо қалам диагоналҳо кашида, бурришҳои онҳо бо марказ нишон дода, барои кам кардани соиш солидол меандозанд.
Канори брусокро ранда карда, шакли ҳашткунҷа медиҳанд. Заготовкаҳо дар станок бо ёрии патрон, планшайба ва трезубетс гузошта мешаванд.
Сутун ҳамеша дар марказ ҷойгир аст ва ба чӯбе, ки дар он кор карда мешавад, наздик аст. Дар ҷараёни коркард масофаи байни чӯб ва сутун зиёд шуда меравад, бинобар ин сутунро гоҳ-гоҳ ба заготовка наздик мекунанд.
Коркарди заготовкаи силиндрӣ
Коркарди заготовкаи силиндрӣ аз коркарди хомакӣ ва ниҳоӣ иборат аст. Амалиёти кофтан ва тарошидан дар дастгоҳҳои коркарди чӯб бо ёрии асбобҳои махсуси токарӣ иҷро карда мешавад.
Дар коркарди хомакӣ асбоби токарӣ бо ду даст нигоҳ дошта мешавад: як даст дар дастаки асбоб ва дасти дигар дар поя аст. Дар ҳоле, ки бозуи якум қувваи бурришро мувозинат мекунад, дуюмаш асбобро ба сатҳи такякунандаи штанга сахт фишурда, интиқоли тӯлониро таъмин мекунад.
Заготовкаҳои силиндрӣ қад-қади пинҳои нимдона ба самти ноҳамвор ҳаракат мекунанд. Дар гузаштаи аввал бурриши 1—2 миллиметр бо маркази теғи бурриш ҳаракат мекунанд. Самтҳои минбаъда бо қисмҳои паҳлӯи теғ, такон додани бурриш ба рост ва чап иҷро карда мешаванд. Аз ҳисоби ба кор бурдани қисмҳои гуногуни теғи буранда мавҷнокии сатҳи деталҳо кам мешавад. Барои коркарди ниҳоӣ захираи диаметри 3–4 мм боқӣ мемонад.
Дар самти охирин заготовкаҳои силиндрӣ исканаи моил дар болои кунҷи набуранда гузошта мешавад. Бурриш аз қисми миёна ва поёнии теғ гирифта мешавад. Диаметри ашё бо штангенсиркул ё кронсиркул санҷида мешавад. Дар ин сурат якчанд ҷойи заготовка чен карда мешавад. Ҳамвор будани сатҳи заготовка бо гузоштани хаткашак муайян карда мешавад.
Баъди ба охир расидани ашё, онро бо наждак, ки ба порчаи чӯб насб карда шудааст, суфта мекунанд.
Барои дар ҳолати нишеб буридани масолеҳ чизеро дар кунҷи тез ба сутун гузошта, каме бурида мепартоянд. Баъд онро каме хам карда, каме ба рост ё чап такон дода, як қисми заготовкаро конус месозанд. Ҷараён якчанд маротиба такрор карда шуда, гардани диаметраш 8—10 мм мемонад. Баъд порча аз дастгоҳ бароварда мешавад ва нӯгҳояшон арра мешаванд. Рӯяҳои бурриши нишеб тоза карда мешаванд.
Қоидаҳои бехатарии кор дар дастгоҳҳои токарӣ
-
ба гардиши дурусти шпиндел (нисбат ба одами коркунанда) диққат додан лозим аст;
-
заготовка набояд тарқишҳо, сӯрохиҳо, ҷойҳои пӯсида ва дигар нуқсонҳо дошта бошанд;
-
заготовка бояд дар дастгоҳ мустаҳкам гузошта шавад;
-
масофаи байни сатҳи коркардшаванда ва такягоҳ набояд дур бошад;
-
ҳангоми кор экрани шаффофи муҳофизаткунандаро фуровардан лозим аст, агар мошина чунин экран надошта бошад, айнакҳои муҳофизаткунанда пӯшидан лозим аст;
-
асбоби буриданро танҳо баъди ба хуб давр задани шпиндел ба такягоҳ гузошта, онро тадриҷан ба заготовка наздик мекунанд; дар вақти кор кардани дастгоҳ заготовкаро дуруст кардан, чен кардан, ба гиреҳҳои дастгоҳ даст расондан мумкин нест.
Ҷавобҳо (0)
Ҳанӯз шарҳе нест.




