Аломати дигари иқболу давлат вобаста ба майл кардани шахс ба рафиқон, ҳамроҳон ва ёрони мувофиқ буда, онҳо ҳамеша толиби салоҳияти корҳои ҳамдигар ва дар ҳар гуна вазъият тақозои дӯстии якдигарро дошта бошанд. Ғайр аз ин онҳо ба якдигар ихлосманд бояд бошанд.......

Аломати дигари иқболу давлат вобаста ба дараҷаи эҳтимом эҳтироми тобеон ва асҳобон нисбат ба шахси боиқболу бодавлат аст.

Тобеону асҳобон дар ҳолатҳои рӯйдоди ногуворӣ, ки он агарчанде аз зарурият ба вуҷуд омада бошад ҳам, бо ҳамдигар содиқ бимонанд. Шахси раёсатманд дар ҳолатҳои баландии мартабааш ҳам, ҳамеша хоҳони эҳсон буда, аз бадкирдориву бадандешӣ худро нигоҳ дорад.......

Аломати дигари иқболу давлат вобаста ба он аст, ки шахс ба адолат майл намуда, ба зулму ситам нафрати комил дошта бошад.... Устувории мулк вобаста аст ба қонунҳои боадолати ӯ, аз қабили ҳазар кардан аз сустбунёдӣ, вайроншавӣ, аз душманону мухолифон ва инчунин нисбат ба онҳо эҳтиром доштан мебошад......

44.2. Мактабҳои классикӣ оид ба рафтори роҳбарӣ дар асарҳои донишмандони тоҷик дар асрҳои IX-XII

Ҷаҳон ҳамеша чу чашмест, гирду гардон аст,
Ҳамеша то бувад оин-ш гирдгардон буд.
Кӯҳан кунад ба замоне ҳамон куҷо нав буд,
Ва нав кунад ба замоне ҳамон ки хулқон буд.
(Рӯдакӣ)

Дар таърихи афкори илмию фалсафӣ ва ташаккули мактаби классикии рафтори инсонӣ, тоҷикон ҳанӯз дар асрҳои IX - XII асосгузор буда, то имрӯз ҳамтои худро надоранд. Ин давра ҳамчун даври ташкилёбии мактаби классикии роҳбарӣ ва хирадмандӣ дар менеҷмент муаррифӣ гаштааст. Ин мактаб аз шаҳрҳои қадимаи тоҷикон, Самарқанду Бухоро, Балҳу Ҳирот ва Хатлону Бадахшон, Хӯҷанду Фарғона оғоз гардида, сипас ба вилоятҳо ва шаҳрҳои Эрону Озарбойҷон, Ҳинду Чину Юному Миср паҳн мегардад.