Мафҳуми композитсия ва ҷойгоҳи он дар соҳаи санъати тасвирӣ
Муаллиф(он): Пулодов А.
Бо боварӣ метавон гуфт, ки ҳар як маҳсули фаъолияти эҷодии инсон натиҷаи дарки амиқи ҳодисаҳои атроф, таҷриба намудҳои гуногуни эҳсосот мебошад. Аммо ба ғайр аз фаҳмиш ва таҷриба, инсон кӯшиш мекунад, ки фазои атрофи худро ҳамоҳанг созад. Эҷоди мусиқӣ ба раванди ҷамъоварии ҳама садоҳои гуворотарин барои шунавоии инсон монанд аст, онҳоро ба сохтори возеҳи ҳамоҳангӣ табдил медиҳад, ки барои ба вуҷуд овардани хотираҳо, фикрҳо, ҳиссиёт дар инсон пешбинӣ шудааст. Ҳамаи ин эҳсосот доираи васеъ доранд, ки аз маъюсии амиқ то шодии бузург, аз даъват ба амал то бепарвоии комил иборатанд. Эҷодиёти бадеӣ инчунин натиҷаи ҷамъоварии тасвирҳо, рамзҳо, рангҳо мебошад, ки метавонад тамошобинонро ба ин ё он амал ё фикр водор кунад, дар ҳоле ки ҳикояро бо воситаҳои рассомӣ, ҳайкалтарошӣ, графикӣ нақл мекунад. Вобаста ба идеяи рассом, ки ба он ташриф овардааст, ҷустуҷӯи воситаҳо барои татбиқи он сурат мегирад.
Ман фикр мекунам, ки воситаи асосии интиқоли симои бадеӣ ин композитсия аст.
Н. Н. Волков дар асари худ "Композитсия дар рассомӣ" соли 1977 дар бораи композитсия ҳамчун намунаи "ноустувории терминологӣ" сухан меронад. Дар мисолҳои овардашуда ӯ нишон медиҳад, ки рассомон ва назариячиёни санъати тасвирӣ барои сохтани композитсия то чӣ андоза омилҳои гуногунро ҷудо мекунанд. В.А. Фаворский дар асоси композитсияи "рӯҳ ба тамомияти гуногунҷанба ва вақтҳои гуногуни" мебинад, ба ин васила вақтро ҳамчун омили композитсионӣ ҷудо мекунад. К. Ф. Юон дар композитсия асосан сохтореро мебинад, ки дар он қисмҳои расм дар ҳамворӣ тақсим карда мешаванд ва ба сохтори муайян саф мезананд. Ба ақидаи ӯ, дар композитсия омили вақт вуҷуд надорад, аммо омили ҳамвории композитсионӣ ба мадди аввал гузошта мешавад.
Олими итолиёвӣ, гуманист, нависанда, яке аз асосгузорони меъмории нави аврупоӣ ва назарияи пешбари санъати давраи Эҳё Леон Баттиста Алберти навиштааст: "Композитсия чунин асоси оқилонаи рассомӣ аст, ки ба туфайли он қисмҳои намоён ба расм якҷоя мешаванд".
Таърифи васеътари композитсияро дар китоби худ "Кӯдакон ва рассомии манзаравӣ" дод. Омӯзиши дидан, қадр кардан, эҷод кардани зебоӣ "Н.А. Курочкина:" Композитсия аз як тараф, эҷодӣ раванди эҷоди асари санъат, аз тарҳ то ба итмом расонидани он ва аз тарафи дигар, як навъ маҷмӯи воситаҳои ошкор кардани мундариҷаи расм, ки ба қонунҳо, қоидаҳо ва усулҳое асос ёфтааст, ки ба ҳалли пурра, яклухт ва ифодаи тарҳ хизмат мекунанд".
Номзади илмҳои педагогии донишгоҳи давлатии Нижневартов Телегин И. С. вазифаҳои асосии композитсияро ҳамчун тартиб додани тасвир ва ташкили диққати тамошобин тавсиф мекунад. Муаллиф изҳор медорад, ки барои интиқоли симои устувори бетағйир композитсияи пӯшида ва статикӣ мувофиқ аст, ки сохти он метавонад ба шаклҳои доира, мураббаъ, росткунҷа бо назардошти симметрия монанд бошад.
Доктори илмҳои педагогӣ Соколникова Н.М. дар китоби худ. Санъати тасвирӣ. Қисми 3. Асосҳои таркиби менависад, ки худи калимаи композитсия ҳамчун истилоҳ дар санъати тасвирӣ танҳо аз замони Эҳё истифода мешуд.
Дар ин ҷо ӯ таърифи композитсияро ҳамчун "таҳия, пайваст кардани қисмҳои гуногун ба як воҳиди ягона мувофиқи ягон идея" медиҳад. "Меъмори асари бадеӣ, ки аз мундариҷа, хусусият ва таъиноти он вобаста аст". Назарияи санъати русиро, рассом, устоди наққошии рус В. А. Фаворский чунин мешуморид, ки "яке аз таърифҳои композитсия чунин хоҳад буд: талош барои композитсия дар санъат талош барои пурра дарк кардан, дидани гуногунӣ ва гуногунҷанбагӣ ва тасвир кардан аст.
Агар мафҳуми композитсияро чунин муайян кунем, маълум мешавад, ки он замимаи тасвир нест, ороиш нест, балки нуқтаи асосии тасвир аст, ки ба асарҳои гуногун бо роҳҳои гуногун ворид мешавад, зеро тамомият метавонад калон ё хурдтар бошад, тамомият метавонад хусусияти гуногун дошта бошад. Дар бораи мушкилоти дарёфти таърифи ниҳоии истилоҳи"композитсия" кӯшишҳои Е.В. Шорохов барои муайян кардани ин таъриф дар китоби дарсии "Композитсия", ки барои донишҷӯёни факултетҳои санъатӣ-графикии институтҳои педагогӣ пешбинӣ шудааст, шаҳодат медиҳанд. Вай менависад, ки композитсия шакли асосии бадеӣ мебошад, ки шаклҳои боқимондаро муттаҳид мекунад ва қисмҳои қонунан бо ҳам алоқамандро тавсиф мекунад, ки дар он ҳеҷ як унсурро бидуни зарар ба симои бадеии эҷодшуда тағйир додан, кӯчонидан ё нест кардан мумкин нест, зеро ин як бутунест, ки бо ғоя ва маънои асосии асар пайваст аст.
"Мо таркиби тасвирро сохтани сюжет дар ҳамворӣ дар марзҳои чорчӯб меномем. Мақсад ва принсипи шаклдиҳандаи композитсияи расм, аммо, на сохтани худ, балки маъно мебошад. Конструксия (сохт) вазифаи додани маъноро иҷро мекунад", менависад Е.В Шорохов
Ақидаи И.В. Руднев каме фарқ мекунад. Композитсия барои ӯ унсури санъати тасвирӣ мебошад, ки воқеияти объективии мавҷударо ифода мекунад, ки дар он унсурҳои зарурӣ ба монанди субъекти ифода рассом ва объекти ифода мавзуъ, ки тавассути идея ва тарҳ мувофиқи мундариҷа таҷассум карда мешаванд.
Композитсия ҳамчун маҷмӯи амалҳо барои эҷоди объекти ҳамоҳангии санъат барои инсон як қатор қонуниятҳои умумӣ дорад, аммо бояд қайд кард, ки дар давраҳои гуногуни рушди инсоният принсипҳои тасвир дар рассомӣ ба таври гуногун фаҳмида мешуданд.
Расми Миср бо он фарқ мекунад, ки ҳамаи унсурҳои композитсия ҳамвор тасвир карда мешаванд, расмҳо бо хатҳои уфуқӣ тақсим карда шудаанд, ки бо хатҳо ҷудо карда мешаванд. Тасвири инсон унсурҳои фас ва профилро дар бар мегирад, дар тасвири фигураҳо динамика вуҷуд надорад. Рассомони Мисри Қадим на ба инсон, балки ба ҷаҳони рӯҳонӣ, дин ва симои худоен диққати калон медоданд. Рассомони Юнони Қадим фарҳанги бадеии худро офаридаанд. Онҳо дар асоси санъати тасвирии худ симои инсонро гузоштанд, бадани инсонро омӯхтанд ва таҳқиқ карданд. Маҳз Юнониёни қадим, ки мушоҳидаи олами атрофро омӯхтанд, ба он далел омаданд, ки дар ҷаҳон қонуният ҳукмрон аст ва моҳияти зебоӣ дар тартиби дақиқ, дар симметрия, дар ҳамоҳангии қисмҳо ба куллӣ ҷойгир аст.
Натиҷаи омезиши ҳамоҳанг ва пайваст кардани ҳамаи унсурҳо ба як раванди ягонаи эҷодӣ композитсия мебошад. Аз як тараф, ин сохтори сирф шакли тасвир дар ҳамвории тасвир бо ёрии ҷузъҳои тасвирии моддӣ: фаннӣ - фазоӣ, муваққатӣ, сохторӣ, рангоранг ва ғайра, ва аз тарафи дигар, додани ин тасвир бо маънои рӯҳонӣ, моҳият ва пур кардани мундариҷа бо ёрии ҷузъҳои дигар-ғоявӣ, маъноӣ, мундариҷа, эмотсионалӣ ва ғайра мебошад. Дар ин таъриф якчанд ҷанбаҳои муайян кардани моҳияти композитсия ба назар мерасанд: аз як тараф, ин сохтор аст, шакл, тасвир, ки ғояро пурра ифода мекунад ният ва мундариҷаи муаллифро ба ҳам мепайвандад ва аз тарафи дигар, ин раванди интихоби оптималии усулҳо, воситаҳо ва усулҳои фаъолият барои эҷод ва ҷойгиршавии тасвири ҳамоҳангӣ ва ифодакунанда дар доираи ҳамвории катон мебошад.
Пайвастагии ифодаи шакл ва мундариҷа ба як воҳид-тасвири бадеӣ аз бисёр ҷузъҳои тасвирии таркибӣ - инчунин композитсияе мавҷуд аст, ки натиҷаи таҷассуми эҷодии нияти муаллиф мебошад, ва қонуниятҳо ва робитаҳои объективии ашё, падидаҳо ва рӯйдодҳои ҷаҳони воқеиро инъикосу ва ҷамъбаст мекунад, бо маъно ва таъиноти муайян вобаста аст. Ин натиҷаи кори тамоми қувваҳои ҳаётӣ ва маънавии рассом ақл, ирода, ҳиссиёт, дарк, мушоҳида, тасаввур, фикр, хотира, тасаввур, эҳсосот аст ки ба дониши самараноки ҷаҳони атроф ва рушди сифатии шахс мусоидат мекунанд.
Ҳамаи ин ба мо имконияти воқеӣ медиҳад, то тасаввур кунем, ки композитсия барои рушди санъати тасвирӣ, рушди шахсият ва рушди эҷодиёти рассомон чӣ нақши муҳим мебозад ва дар навбати худ аҳамияти ташкили дурусти таълими композитсияро дар муассисаҳои гуногуни таълимӣ, ҳам дар системаи таҳсилоти умумӣ, касбӣ ва ҳам иловагӣ муайян мекунад.
Дар санъатшиносӣ қонунҳои умумӣ ҷудо карда намешаванд, зеро илм бо далелҳо, рӯйдодҳо ва равандҳои беназир ва такрорнашаванда, ки аз ирода ва ақли инсон вобастаанд, сарукор дорад. Ин далел инчунин бо он тасдиқ карда мешавад, ки мундариҷаи ба истилоҳ "қонунҳои композитсионӣ" ба ҳеҷ ваҷҳ ба талаботи дониши илмӣ мувофиқат намекунад. Ҳангоми омӯзиши бодиққат қонунҳои композитсионӣ нишондиҳандаи мустақими амалро дар бар мегиранд, ки қонунҳои илмӣ, тавре ки дар поён гуфта мешавад, набояд аз рӯи таъриф иҷро кунанд.
Дар таълимоти фалсафӣ нишон дода шудааст, ки ин вазифаро принсипҳое иҷро мекунанд, ки дар илмҳои гуманитарӣ амал мекунанд.
- Қоида (илмӣ) категорияе, ки алоқаҳои объективӣ, муҳим, такроршаванда, устуворро дар дохили падида е байни падидаҳо, ҷузъҳои система, ки механизмҳои худташкил, рушд ва фаъолияти онро инъикос мекунанд, ифода мекунад. Ба ибораи дигар, қонун ба амал ягон дастур намедиҳад, он мустақилона мавҷудияти ягон системаи зарурӣ, муҳим, устувор, такроршавандаи робитаи чизҳо ва падидаҳоро тавсиф мекунад. Принсипи (аз лот. principium асос, ибтидоӣ) ин идеяи роҳбарикунанда, талабот ба фаъолият, рафтор мебошад, ки аз қонунҳои муқаррарнамудаи илм бармеояд. Принсипҳои илмӣ асосҳои умумӣ ва муҳимтарини назария мебошанд. Онҳо нақши заминаҳои ибтидоиро мебозанд ва ба назарияҳои эҷодшуда асос мегузоранд.
Қонун барои тасвири зуҳуроти физикӣ ва математикии ҷаҳони атроф хеле мувофиқ аст, аммо дар он ҷое, ки гуногунии зуҳуроти фардияти инсон ба шакли равшан ва мукаммали қонун мувофиқат намекунад, принсип барои ҷамъбаст озодии бештар медиҳад. Инчунин бояд қайд кард, ки дар луғатномаҳои фалсафӣ тафсири қонун ва принсип аз бисёр ҷиҳат синоним аст ва мушкилоти таносуб мисли баҳси байни материализм ва идеализм абадӣ аст, зеро дар бораи як падида сухан ронда, қонунҳо тавсифӣ мебошанд ва принсипҳо дастурҳоро барои амал муайян мекунанд. Олим ва педагог Мария Александровна Ерофеева низ ба чунин хулоса омадааст. Гарчанде ки ӯ дар соҳаи педагогика кор мекард, ғояҳои ӯро дар соҳаи педагогикаи санъати тасвирӣ низ баррасӣ кардан мумкин аст. Аз хулосаҳои вай хулоса баровардан бамаврид аст, ки худи қонунҳо заминаи назариявӣ барои таҳия ва такмили принсипҳо ва қоидаҳо мебошанд Дар айни замон назарияи композитсия аз рӯи принсипҳои дар поён овардашуда сохта мешавад:
- Қонуни ягонагии мундариҷа ва шакл шояд муҳимтарин қонунҳои композитсия бошад. Он маънои онро дорад, ки ҳадди аксар ошкор кардани нияти бадеӣ тавассути пӯшидани он ба шакли ифодакунанда, ки ҷузъи ғоявӣ, эҳсосӣ, эстетикиро пайваст мекунад. Шакл ва мундариҷа ду тарафи як порча дар асари санъат мебошанд. Дар" Методикаи таълими санъати тасвирӣ дар мактаб " Н.Н. Ростовсев менависад, ки вазифаи рассом на танҳо тасвир кардани воқеият, балки бо ёрии лавҳа, рангҳо, ҳалли композитсионӣ, аз ҳамвории лавҳа гузаштан ва дар тамошобин доираи муайяни эҳсосотро ба вуҷуд овардан, идеяи асосии асарро расонидан, то тамошобин ба ин, ки гӯё фазои воқеӣ офарида шудааст, ғарқ шавад, онро эҳсос кунад ва ба он ворид шавад.
Тамошобин дар раҳмати тасвири бадеӣ хоҳад буд, ки дар шакли моддии дастрас ба дарки эстетикӣ ифода ёфтааст.
-
Қонуни бутун. Ин қонун аз қоидаи тамомияти ҷаҳон ва моддии он бармеояд, ки дар он тобеияти қисмҳои асар ва унсурҳои он ба як тарҳ талаб карда мешавад. Агар унсурҳои дуюмдараҷа ба маркази композитсионӣ ё ғоявӣ итоат накунанд, композитсия ба қисмҳои алоҳида тақсим мешавад. Дар сурати пайдо шудани якчанд марказҳои композитсионии беитоат, асар яклухт ҳисобида намешавад, балки дар натиҷа барои дарки инсон мутобиқ аст. Р. Паранюшкин дар китоби худ" Композитсия: назария ва амалияи санъати тасвирӣ "соли 2005 чунин муайян мекунад:" Яклухт метавонад дар таркиби расм нисбат ба чорчуба бошад, метавонад ҳамчун доғи рангини тамоми расм нисбат ба майдони девор бошад ё метавонад дар дохили тасвир бошад, то ашё ё андом ба доғҳои тасодуфии алоҳида ҷудо нашавад. Яклухтӣ ягонагии дохилии композитсия аст.
-
Қонуни муқоисаҳо. Қонуни мазкур мегӯяд, ки ҳамоҳангӣ ҳангоми ҳамкорӣ бо ҳамдигар вуҷуд дорад. Н. Н. Ростовсев дар асари худ "Методикаи таълими санъати тасвирӣ дар мактаб" соли 1974 чунин нишон медиҳад:" дар табиат таззодҳои рангӣ (масалан, сурх ва сабз), таззодҳои тоналӣ (торик ва равшан), таззодҳои шаклҳо (нозук ва ғафс), андозаҳо (бузург ва хурд) ва ғайра мавҷуданд ".
Ҳамин тариқ, метавон гуфт, ки ҳангоми маҷмӯи хусусиятҳои муқобил дар ранг, андоза, фактура дар асари фаъолияти тасвирӣ ба композитсияи комили ҳамоҳангӣ ноил шудан мумкин аст.
-
Мувозинати композитсия. Мулоҳизаҳои Р. Паранюшкин ҷолиб аст. Ба ақидаи ӯ, мувозинат дар асл бо мафҳуми "симметрия" зич алоқаманд аст. Таъкид кардани он, ки композитсияи симметрикӣ дар ибтидо хусусияти мувозинат дорад, ба муҳокимаи зиёдатӣ намеарзад. Мувозинат ҳамчун хосияти композитсияи симметрикӣ ҳамчун як чизи муқаррарӣ зоҳир мешавад. Аммо, композитсияи носимметрикӣ, ки дар он унсурҳо бе меҳвари ё маркази симметрия ҷойгир шудаанд, ки дар он ҳама чиз аз рӯи принсипи интуитсияи бадеӣ дар вазъияти комилан мушаххас сохта мешавад, ба диққати ҷиддӣ сазовор аст. Композитсияро майдони холӣ ё як нуқтаи ягона, ки дар ҷои муайяни расм гузошта шудааст, мувозинат карда метавонад, аммо ин ҷой ва кадом шиддати ранг бояд нуқта бошад, дар ҳолати умумӣ нишон дода намешавад. Баррасии мувозинат дар таркиби динамикӣ махсусан ҷолиб аст. Гарчанде ки моҳияти композитсияи динамикӣ вайрон кардани оромии мувозинат аст, он ҳанӯз ҳам бодиққат мувозинат боқӣ мемонад. Инро муайян кардан душвор нест,зеро ҳангоми пӯшидани қисми расм, қисми боқимонда нотамом ба назар мерасад ва худи композитсия ба таври визуалӣ вайрон мешавад. Ҳамин тариқ, мувозинат, ба монанди якпорчагӣ ва ягонагии шакл ва мундариҷа, нишонаи асосии композитсияи дуруст сохташуда мебошад. Р. Паранюшкин композитсияро шартӣ ба намудҳои зерин тақсим мекунад:
-
Композитсияи баста. Дар чунин сохти композитсия тасвир на ба канори ва берун аз панел, балки ба худ баста мешавад. Композитсияи баста бо мавҷудияти майдонҳо хос аст. Чунин композитсия марзҳои дақиқ дорад, ҳамаи унсурҳои композитсионӣ бо ҳам зич алоқаманданд.
Дар композитсияи пӯшида ҳамаи хатҳо ба марказ ҷамъ шуда, диққати тамошобинонро ба худ ҷалб мекунанд. Марказ унсури муҳимест, ки боқимондаи ҷузъиети композитсияро дар худ мебандад.
-
Композитсияи кушода. Агар дар таркиби пӯшидаи ташкили фазо дар самти марказ мутамарказ карда шавад, пас дар таркиби кушода фазо аз марказ ташкил карда мешавад. Чунин композитсия метавонад унсурҳоеро дар бар гирад, ки каме берун аз холст мераванд, аммо тасаввуроти инсон бе душворӣ тасаввур карда метавонад, ки рассом кадом ҷузъиети композитсияро тасвир кардан мехост. Ё, ин метавонад фазои кушод бошад, ки дар он диққати композитсия ғарқ мешавад, ки ба рушд, ҳаракати унсурҳои тобеъ оғоз меебад. Дар ин ҳолат, ба маркази композитсия нигоҳ кардан вуҷуд надорад баръакс, нигоҳ озодона аз доираи расм берун меравад, бо баъзе тасаввуроти қисми тасвирнашуда.
-
Композитсияи симметрикӣ. Чунин композитсия як ҳолати махсуси композитсияи мувозинатӣ мебошад. Он барои интиқоли устуворӣ, эътимоднокӣ ва оромӣ хизмат мекунад, зеро ҷустуҷӯи устуворӣ қонуни муҳим ва амиқи табиат аст. Ин композитсияро сохтан душвор нест. Аввалин нуқтаи муҳим ҳангоми сохтани чунин композитсия ин муайян кардани меҳвари симметрия мебошад, ки нисбат ба он тасвир худро оина такрор мекунад.
-
Композитсияи асимметрикӣ. Дар композитсияи асимметрикӣ нуқта ё меҳвари симметрия мавҷуд нест, аммо ин нишон намедиҳад, ки композитсияи асимметрикӣ номувозинат аст. Маҳз дар композитсияи асимметрӣ муаллиф ба мувозинати умумӣ диққати махсус медиҳад, зеро ин шарти асосии сохти дурусти композитсия мебошад. Ҳангоми таҳияи композитсияи асимметрикӣ рассом бештар аз ҳиссиёти худ ва фаҳмиши худ дар бораи мувозинат роҳнамоӣ мекунад.
Композитсияи асимметрикӣ бо ҳаҷми истифодашавандаи рассом аз рӯи принсипи сангҳо дар тарозуҳо мувозинат карда мешавад. Ҳар қадаре ки қисми марказии асосии композитсия калонтар бошад, ҳамон қадар унсурҳои хурдтар ва шумораи зиёди онҳо қисми тобеи он мувозинат карда мешавад.
-
Композитсияи статикӣ. Он бо бартарии шаклҳои устувор, бе ҳаракат, инчунин истифодаи хатҳои ҳамвор ва уфуқӣ хос аст. Дар чунин композитсия самти ҳаракат вуҷуд надорад.
-
Композитсияи динамикӣ.
"Дар зоҳир ноустувор, ба ҳаракат, асимметрия, кушодашавӣ майл дорад, ин навъи композитсия замони моро бо парастиши суръат, фишор, калейдоскопии ҳает, ташнаи навоварӣ, бо суръати мӯд, бо тафаккури клипӣ хеле хуб инъикос мекунад". Динамика аксар вақт анҷомебии классикиро истисно мекунад. На ҳар як композитсияро динамикӣ номидан мумкин аст, бинобар ин беэҳтиётӣ дар кор барои кӯшиши интиқоли динамика кор карда намешавад. Аксар вақт, барои мувозинати композитсияи динамикӣ, шумо бояд сохтори онро бодиққат фикр кунед, аммо чунин композитсияҳо дар ниҳоят мураккабтар ва фардӣ мебошанд. Се ҷуфти аввали композитсияҳои марбут ба статикӣ бо симметрия ва бастагӣ фарқ мекунанд. Се ҷуфти минбаъда, ки динамикӣ номида мешаванд, аз рӯи сохтори сохти худ кушода ва асимметрия мебошанд.Чунин тақсимот на ҳамеша вуҷуд дорад, зеро байни онҳо таснифоти сахт дида намешавад. Ғайр аз он, меъёрҳои дигаре ҳастанд, ки композитсияро баррасӣ мекунанд, онҳо шаклҳои композитсия номида мешаванд, ки дар онҳо худи намуди зоҳирии кор нақши асосиро мебозанд.
МАФҲУМИ КОМПОЗИТСИЯ ВА ҶОЙГОҲИ ОН ДАР СОҲАИ
САНЪАТИ ТАСВИРӢ
Муаллиф тавонистааст, ки то дараҷаи зарурӣ мафҳуми композитсия ва ҷойгоҳи он дар соҳаи санъати тасвириро аз ҷиҳати илмӣ шарҳу тавзеҳ диҳад. Воқеан маҳсули фаъолияти эҷодии инсон натиҷаи дарки амиқи ҳодисаҳои атроф, таҷриба намудҳои гуногуни эҳсосот мебошад. Аммо ба ғайр аз фаҳмиш ва таҷриба, инсон кӯшиш мекунад, ки фазои атрофи худро ҳамоҳанг созад. Эҷоди мусиқӣ ба раванди ҷамъоварии ҳама садоҳои гуворотарин барои шунавоии инсон монанд аст, онҳоро ба сохтори возеҳи ҳамоҳангӣ табдил медиҳад, ки барои ба вуҷуд овардани хотираҳо, фикрҳо, ҳиссиёт дар инсон пешбинӣ шудааст. Ҳамаи ин эҳсосот доираи васеъ доранд, ки аз маъюсии амиқ то шодии бузург, аз даъват ба амал то бепарвоии комил иборатанд. Эҷодиёти бадеӣ инчунин натиҷаи ҷамъоварии тасвирҳо, рамзҳо, рангҳо мебошад, ки метавонад тамошобинонро ба ин ё он амал ё фикр водор кунад, дар ҳоле ки ҳикояро бо воситаҳои рассомӣ, ҳайкалтарошӣ, графикӣ нақл мекунад.
Хулоса, воситаи асосии интиқоли симои бадеӣ ин композитсия аст. Композитсия шакли асосии бадеӣ мебошад, ки шаклҳои боқимондаро муттаҳид мекунад ва қисмҳои қонунан бо ҳам алоқамандро тавсиф мекунад, ки дар он ҳеҷ як унсурро бидуни зарар ба симои бадеии эҷодшуда тағир додан, кӯчонидан ё нест кардан мумкин нест, зеро ин як бутунест, ки бо ғоя ва маънои асосии асар пайваст аст. Композитсия унсури санъати тасвирӣ мебошад, ки воқеияти объективии мавҷударо ифода мекунад ва дар он унсурҳои зарурӣ ба монанди субъекти ифода рассом ва объекти ифода мавзуъ, ки тавассути идея ва тарҳ мувофиқи мундариҷа таҷассум карда мешаванд.
Композитсия ҳамчун маҷмӯи амалҳо барои эҷоди объекти ҳамоҳангии санъат барои инсон як қатор қонуниятҳои умумӣ дорад, аммо бояд қайд кард, ки дар давраҳои гуногуни рушди инсоният принсипҳои тасвир дар рассомӣ ба таври гуногун фаҳмида мешуданд.




