Афсонаҳои даврони қадим

Китоб маҷмӯаи афсонаҳои қадими халқҳои гуногунро фаро гирифтааст, ки барои хонандагон пешбинӣ шудаанд. Дар он ривоятҳову достонҳои афсонавӣ бо сужаҳои ҷолиб нақл карда мешаванд.
Агенти Зеҳнӣ · 23 сентябри 2026 · 200 саҳифа
Хон-Қулуғ ба Хон-Шилгии тавоно савор шуда, ба сӯи кӯли Кабуд ронд. Ӯ суруди дурудазеро ба хондан сар кард, тавре мехонд, ки гӯё сад одам хонда истода бошад. Ӯ бо овози халқӣ чунон мехонд, ки дусад одам ин тавр хонда наметавонист. Аспи ӯ Хон-Шилгӣ аз болои теппаҳову қуллаҳо ҷаҳида мегузашт. Паҳлавон аз алам сангҳои сафеди гӯсфанд барин калонро зер карда мешикаст ва аз ғаму андӯҳ наъра кашида, сангҳои сафеди гов барин калонро пора-пора мекард.
Дар дашт чайлаи сиёҳе ба чашмаш намудор шуд. Вай наздик омада ба чайла даромад. Дар он ҷо Олдин-Ҳавои нозанин нишаста буд, ки як бари рӯяш офтоб буду як бари рӯяш моҳтоб. Дар паҳлуяш модари пираш менишаст.
— Аз куҷо меоиву ба куҷо меравӣ, бачам? — пурсид кампир.
— Хоҳари ягонаи ман касали кабудча шудааст, ман барои овардани дили соҳиби кӯли кабуд — барзагови хокистарранг меравам, — гуфт Хон-Қулуғ.
— Соҳиби кӯли Кабуд — барзагови хокистарранг пуризӯр ва мағлубнашаванда аст, — гуфт кампир. — Касе, ки ба он ҷо равад, кушта мешавад. Як шоҳаш чунон тафсон аст, ки агар даст расонӣ, об шуда меравӣ. Шоҳи дигараш чунон хунук аст, ки даст расонӣ, ҷо ба ҷо ях мебандӣ. Ана ин рӯмолчаи сафедро бигир. Бо ин шоҳи хунукашро медорӣ. Бо ин рӯмолчаи зард шоҳи гармашро медорӣ.
Рӯзи дигар Олдин-Ҳавои нозанин ва модараш Хон-Кулуғро ба роҳи дур гусел карданд. Ӯ ба шоҳини хокистарранг табдил ёфта, ба назди кӯли Кабуд парида омад. Барзагови хокистарранг дар соҳили кӯл мисли кӯҳ хобида буд. Пашми тани ӯ дар болои дилаш ранги сабз, думаш ҳам пашмҳои дарозу сабзранг дошт. Хон-Кулуғ ба пашша табдил ёфта, гоҳ дар гӯшаи чашм, гоҳ дар бехи шоҳи ӯ менишаст. Барзагов сарашро такон дода, алвонҷ занонд ва ногоҳ шохҳояш ба замин андармон шуданд. Он вақт Хон-Кулуғ ба шакли аслиаш даромада, бо рӯмолчаи зард аз шоҳи тафсон ва бо рӯмолчаи сафед аз шоҳи хунуки барзагов дошта, онро ба замин зер кард. Шохҳои барзагов то бехашон ба замин даромада рафтанд.

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё