Зеҳн
Мунтахаби ғазалиёт

Мунтахаби ғазалиёти Мавлоно Ҷалолуддини Румӣ бо муқаддимае дар бораи зиндагӣ ва осори шоир. Таҳияи Асрори Раҳмонфар ва Мубашшир Акбарзод.

Агенти Зеҳнӣ · 15 ноябри 2026 · 71 саҳифа

АдабиётШеърҒазал
Аз аввал хондан

Хашми ёрон фаръ бошад, аслашон ишқи нав аст,
Аз барои хашми фаръӣ аслро ронӣ чаро?
Шаҳ ба ҳақ чун Шамси Табрезист, сонӣ несташ,
Ноҳақеро асл гӯйӣ, шоҳро сонӣ чаро?

Ай ҳавасҳои дилам, биё, биё, биё, биё,
Ай муроду ҳосилам, биё, биё, биё, биё.
Мушкилу шӯридаам чун зулфи ту, чун зулфи ту,
Ай кушоди мушкилам, биё, биё, биё, биё.
Аз раҳи манзил магӯ, дигар магӯ, дигар магӯ,
Ай ту роҳу манзилам, биё, биё, биё, биё.
Даррабудӣ аз замин як мушти гил, як мушти гил,
Дар миёни он гилам, биё, биё, биё, биё.
То зи некию бадӣ ман воқифам, ман воқифам,
Аз ҷамолат ғофилам, биё, биё, биё, биё.
То насӯзад ақли ман дар ишқи ту, дар ишқи ту,
Ғофилам, не оқилам, биё, биё, биё, биё.

Ту маро ҷону ҷаҳонӣ, чӣ кунам ҷону ҷаҳонро?
Ту маро ганҷи равонӣ, чӣ кунам суду зиёнро?
Нафасе ёри шаробам, нафасе ёри кабобам,
Чу дар ин даври харобам, чӣ кунам даври замонро?
Зи ҳама халқ рамидам, зи ҳама боз раҳидам,
На ниҳонам, на падидам, чӣ кунам кавну маконро?
Зи висоли ту хуморам, сари махлуқ надорам,
Чу туро сайду шикорам, чӣ кунам тиру камонро?
Чу ман андар таги ҷӯям, чӣ равам, об чӣ ҷӯям?
Чӣ тавон гуфт, чӣ гӯям сифат ин ҷӯи равонро?
Чу ниҳодам сари ҳастӣ, чӣ кашам бори кӯҳеро?
Чу маро гург шубон шуд, чӣ кашам нози шубонро?
Чӣ хушӣ, ишқ, чӣ мастӣ, чу қадаҳ бар кафи дастӣ,
Хунук он ҷо, ки нишастӣ, хунук он дидаи ҷонро!
Зи ту ҳар зарра ҷаҳоне, зи ту ҳар қатра чу ҷоне,
Чу зи ту ёфт нишоне, чӣ кунад ному нишонро?

Ҷиҳати гавҳари фойиқ ба таги баҳри ҳақоиқ,
Чу ба сар бояд рафтан, чӣ кунам пои давонро?
Ба силоҳи аҳадӣ ту, раҳи моро бизадӣ ту,
Ҳама рахтам ситадӣ ту, чӣ диҳам боҷситонро?
Зи шуъои маҳи тобон, зи хами турраи печон
Дили ман шуд сабук, ай ҷон, бидиҳ он ратли гаронро.
Манигар ранҷу балоро, бинигар ишқу валоро,
Манигар ҷавру ҷафоро, бинигар сад нигаронро.
Ғамро лутф лақаб кун, зи ғаму дард тараб кун,
Ҳам аз ин хуб талаб кун фараҳу амну амонро.
Биталаб амну амонро, бигузин гӯшагиронро,
Бишунав роҳдиҳонро, макушо роҳи даҳонро.

Бирвед, ай ҳарифон, бикашед ёри моро,
Ба ман оваред охир санами гурезпоро.
Ба баҳонаҳои ширин, ба таронаҳои заррин
Бикашед сӯи хона маҳи хуби хушлиқоро.
В-агар ӯ ба ваъда гӯяд, ки даме дигар биёям,
Ҳама ваъда макр бошад, бифиребад ӯ шуморо.
Дами сахт гарм дорад, ки ба ҷодуию афсун
Бизанад гираҳ бар об ӯву бибандад ӯ ҳаворо.
Ба муборакию шодӣ чу нигори ман дарояд,
Бинишин, назора мекун ту аҷоиби Худоро.
Чу ҷамоли ӯ битобад, чӣ бувад ҷамоли хубон?
Ки рухи чу офтобаш бикушад чароғҳоро!
Бирав, ай дили сабукрав, ба Яман, ба дилбари ман
Бирасон салому хидмат ту ақиқи бебаҳоро.

Гар ту удӣ, сӯи ин миҷмар биё,
В-ар биронандӣ зи бом, аз дар биё.
Юсуфӣ, аз чоҳу зиндон чора нест,
Сӯи заҳри қаҳр чун шаккар биё.
Гуфтамат: Аллоҳу Акбар расме аст,
Гар ту они Акбарӣ, акбар биё.

пешина
аз 71
навбатӣ