Зеҳн
ОРИФНОМА - Мақсуд ОРИФ

Ҷилди 2

Агенти Зеҳнӣ · 28 сентябри 2026 · 131 саҳифа

Шеър
Аз аввал хондан

Ҳурфае меканд заминро бу-л-аҷаб,
Ногаҳон уфтоду ҷон(ш) омад ба лаб.
Вақти назъи ҳол ҳаме дид ӯ Қабиз,
Ки ба нақл андохт забонро вай ба чиз.
Гуфт: Чу амри Ҳақ зи арзаш гир хок,
Фикр кардам, Ҳақ ҳафизам, чист бок?!
Зикр накардам охири корам чӣ буд,
Ин ҳама фахри қадимам, пас, чӣ шуд...
Мурдаҳо аз ман гиранд домону қасд,
Чун бинанд на Ҳаққу моро пушту пас.
Он, ки имрӯз меканад чоҳ баҳри кас,
Зуд ояд рӯйи об чун хушк хас.
Беҳтар он аст, мисли санг дар зери об,
Об равад бо шасту монад санг дар об.
Бо ғараз асло макун бе ҷой касат,
Чунки оянд бо ғараз мардум пасат.
Ӯрусе гӯяд, ки ҷои ғайри ҷирм,
Несту андар санги суфта бин кирм.
Ончи бо дигар кунӣ, гардат ба ту,
Оҳ, наход инро надонӣ, ай аду?
Ман сухан кӯтаҳ кунам, к-ин кӯтаҳӣ,
Беҳтар аз лағву мақоми аблаҳӣ.
...

Дар ривоят омадааст, ки Расули акрам, Муҳаммад (с.а.в.) чунин фармудааст: “…
ло йуқиму ар-раҷулу ар-раҷула мин маҷлисиҳӣ сумма йаҷлису фийҳӣ”, яъне, дӯстам, “... ҳеҷ кас, шахси дигареро аз ҷояш махезонад, то худ дар ҷояш биншинад”.

Бале, ҷову неъмату ин ҳама абзори дунё ва зинат он – муваққатист ва меърос аст, ки бояд меърос дода шавад ва шахсе нест, ки чизеро, лоҷарам, ҳатто сӯзанеро бо худ ба он дунё бурда бошад.

Мансаб ва ин “курсиҳо” низ чунинанд; бо инояти Худованд дастрасамон гашта, бо ҳукми ӯ, фано шаванд ва чун мардум мегӯяд: “... аз сари дигаре монду аз сари ту низ хоҳад монд”.

Масали дигар ин аст, ки он монанди касе, ки “имрӯз каси дигареро хезонида, рӯзи дигар низ хезонида мешавад”, ки чун Худованд фармуда, дар кори таҳким адл ва таҷлили ҳақиқат, “... батша раббика ла-шадид” аст, яъне, сахтгир аст ва ин адолат алорағми мартабаву манзалату маром, пойдор хоҳад бимонд.

Ва севум он аст, ки адаб дар ҳама кор бояд риоя карда шавад, чунки шахси ба худ “хезониданро” лоиқ дида, дар чашми дигарон нописанд хоҳад буд.

пешина
аз 131
навбатӣ