Як тори нозуки дили шоир гусаста гашт ва зан андар он адири баланд нишаст. Фарозро андаке роҳ монда. Як ё ду бори дигар зўр занад, чун хуршед паси он теппайи баланд, ки санги барҷастайи болойи роҳ чу дирафши кўҳистониён як умр метобад, ғуруб мекунад. Боз омаданаш ва ё чу моҳ ба чоҳ афтиданаш ба шаби сиёҳ вобаста, ки кай сапедийи субҳ медамад. Туғрал тамошобин.
Баройи «Фироқнома» диду сухан фаро меорад. Вале бо он ҳама дидаву андўхта дониш ва таҷрибааш кифоя намекунад.
Гирдбодаке аз сари фароз пайдо шуд, бо уреброҳа омад. Фаро гирифт Истамро ва аз чашми шоир рабуд. Ё гирдбод ўро бардошт ва ё чашми Туғралро парда гирифт, ки намебинад. Чашмонашро бо нўки остин пок кард. Надид. Зеро як сутуни гардони пурвоҳима ба сони тири ҷувоз мегашт тез ва ҳар чизе ки дар сари роҳаш буд, бардошта ба фазо тоб медоду парранда барин бозӣ медоронд ва дур меандохт. Туғрал пиндошт Истадро низ бардошта андаруни ин тир хуб мегардонад ва лошаашро оварда тори сари ў меандозад: «Аз ношукрӣ шуд!» Ба гўшаш омад ва тохта рўйи ҳавлӣ баромад, ки Истам аз паси пардайи ғубор мегўяд, то шоирро дарс шавад…
Ва як ҳайкали баланд хаёле тофт дар сари фароз, ки одатан раҳворон ба ин ҷо расида, қомат баланд гирифта, нафас рост мекарданд ва бисёр менигаристанд, ки шояд аз паси кўҳҳо, теппаҳо; зери Офтоб шаҳрҳойи азим тобанд. Аммо талу теппаҳойи силсилабаста пеши назарро мебанданд. Дар зер Варзи Манор метобаду ҷарҳойи сохтайи Зарафшон. Садояш меояд рўдро, худаш наменамояд. Он қадар фурў рафта ва рў ба рў як кўҳи баланди нимсўхта боқӣ гузошта, ки аз барф ва меғ кулоҳ мепўшад. Дар муқобили кўҳи баланди он соҳил ҳамин ҳайкали ба чашми Туғрал хеле азим аз миёни сутуни ғубор рўйида, ҷониби ў ва зосуниҳо нигоҳ намекунад. Ва шоир олуғда мегардад, ки чӣ шуда бо ў? Ба назараш кўҳи баланди зимистонҳо чашми Офтобро мебастагӣ мелағзад; ба Зарафшон бархўрда оби онро то қуллайи силсилакўҳҳойи Зарафшон пош медиҳад; пеши обро баста рўди Масчоҳро то парчи пир пас мегардонад ва Варзи Манору Зосуну деҳоти қади рудхонаро об пахш мекунад ва ҳамон ҳайкал мемонаду Куруди деҳи баланд.
Ва ҳамон вақт Истам ёд мекунад, ки замоне шоире чун шикорчӣ аз канори ин деҳа гузашта, аз ў об хоста буд…
Ва гум шуд. Замин кашид: аввал пойҳояш, миёнаш ва то гардан фурў рафт ва сараш ғайб зад чу хуршед; дар ҷойи рўймоли ғиҷими сурхи арўсӣ як пора абр рўйид, ки пахтаро мемонд. Рўъёйӣ тофт. Ва ў донад, ки пеши назари кас чунин сурат ҳеҷ гоҳ бадал нагардад, аммо шуд; Арўси бо ҳазор орзуву армон, аз баҳри ҳама баромада, домони шоирро дошта, бо нафрату кароҳат аз Зосуни ба назараш хеле танг ва ғуборгирифта сари кўҳ омада дунёро диданӣ шуд, вале кўҳҳойи бахили деворгирифта нагузоранд дуртарро дидан…Аз ин рў ба назари шоир Истам пир шуд ва мўйи сафедашро дар гўшайи осмон кашол карду рафт.