Зеҳн
Намунаҳои насри бадеии форсу тоҷик (Ҷилди дуввум)

Ин китоб ҷилди дуввуми маҷмӯаи «Намунаҳои насри бадеии форсу тоҷик» буда, осори баргузидаи насрии адабиёти классикии форсу тоҷикро дар бар мегирад. Он барои омӯзиши таърих ва намунаҳои беҳтарини насри бадеӣ пешбинӣ шудааст.

Агенти Зеҳнӣ · 25 октябри 2026 · 283 саҳифа

Адабиёт
Аз аввал хондан

Песку машна кардӣ.
Ин бигуфтан ва бозгаштанд.
Сурхи Кофар пеши Хуршедшоҳ омад ва аҳволи Қатрён бигуфт Хуршедшоҳ офарин кард. Пас ҳар ду сипоҳ рӯй ба сомон ниҳоданд ва талоягонӣ ҳар ду сипоҳ берун омаданд. Лашкари Хуршедшоҳ Сурхи Кофар бо Шарвони Хазрин берун омад ва аз он ҷониб Арманшоҳ талоя ба фаръади хеш дод. Қизилмалик бо Сайлами паҳлавон бо се ҳадак ҳазор мард берун рафтанд. Аз ҳар ду ҷониб хуну чу бедор ва сипоҳ ором гирифта.

Омадем ба ҳадиси Самак ва кори ӯ, ки дар шаҳри Мочин ба каро расид. Муаллифи ахбор ва ровни қисса чунин гӯяд, ки Самак дар шаҳри Мочин чун аз сарои Сурхи Кофар ба дар омад, ба сарои он пирзан омад ва аҳвол бо Ёрух бигуфт, то лашкари шаб даррасид ва сипоҳи рӯз муқимӣ шуд ва хиёминӣ шаб афрошта шуд ва теғи рӯз ғулоф рафт ва хуршеди фалак сар ба дарёи аҳзан ниҳод. Чамшеди шаб алами Аббосиён барпо кард, ҷон торикӣ гирифт ва олам чу киру катрон шуд ва аз чашми бинандагон пинҳон гашт. Самак бархост, ки аз сарой берун ояд, Ёрух гуфт:
— Эй пӯшон, чаҳорсад мард дар шаҳр мегарданд ва Беҳзоду ямиёр ба асас мегарданд ва ба худ гирифтаанд, ки аҳрро нигоҳ доранд ва Қонупу Хотур дар сароянд.
Самаки маҳал гуфт:

  • Ҳар кӯ ной дар ин кор ниҳод, бояд ки ҳама чиз донад ва агар надонад, биёмӯзад. Ман ҳар чи дар чаҳон бинам, биёмӯзам, чунон ки як замон аз омӯхтан холӣ набушам баҳри он ки маро рӯзе ба кор ояд ва агар он кор надонам, оҷиз бимонам; тарабрӯде пеши ман овар.
    Ёрух оташ барас дошт ва меомӯхт, ки ишқ дар дил тонит ва талб кунад дар сарой дошт. Баёвард ва пеши Самак биниҳод, Самак баргирифт ва дар канор ниҳод ва гӯшҳо бимоду пардаҳои вай рост кард, чунон ки Ёрухро мадҳуш шуд ва аҷаб бимонд ва захмаро ба кор да-

1 Муакиман — гурсанда.
2 Хиёмин — хамоҳ;
3 Аҳзан — шаб, кабуд

пешина
аз 283
навбатӣ