сирояткунандаи вобаста ба ифлосшавии об ва ҳаво ба миён омада, инчунин, хӯроки бесифат ҳисороти зиёд дида, фавти кӯдакони то 5-сола хеле назаррас мушоҳида мешавад. Дар Тоҷикистон, ки зиёда аз 60% аҳолӣ камбизоат буда, қариб 85% дар қишлоқҳо зиндагонӣ мекунанд. Дар ҳудуди 80% маҳсулоти кишоварзии Тоҷикистон дар заминҳои обӣ истеҳсол карда мешаванд, аммо зиёда аз нисфи ин захираи тиллоӣ (замин) ба эрозия, шӯразоршавӣ ва дигар касалиҳо гирифтор шудаанд ва беҳтар кардани ин ҳолат бояд вазифаи асосии менеҷменти касбӣ дар ояндаи наздик гардад.

Дар солҳои 90-уми асри гузашта мардуми деҳот бо сабаби камбизоатӣ заминҳои талу теппаҳоро шудгор намуданд, ки дар натиҷа имрӯз қариб 30-40% қишлоқҷойҳоро хатари экологӣ фаро гирифтааст.

Барои Тоҷикистон алоқамандии экологӣ, камбизоатӣ, афзоиши аҳолӣ ва менеҷмент хислати хоси худро доро мебошад. Суръати афзоиши аҳолӣ соле 3-3,2% зиёд шуда, нисбат ба солҳои 70-уми асри гузашта аҳолӣ зиёда аз 3 маротиба зиёд шудааст. Мувофиқи пешгӯии мутахассисон бо ин суръати афзоиш то солҳои 2010 аҳолии Тоҷикистон то ба 10-12 млн. мерасад.

Барои таъмин намудани талаботи афзояндаи аҳолӣ мутахассисон муайян намудаанд, ки 2 маротиба калорияи зиёд лозим мебошад, аммо чунончи дар ҷадвали 1 нишон дода шудааст, истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ ба ҳар як сари аҳолӣ сол аз сол кам шуда истодааст, ки ин ҳанӯз ба талабот ҷавобгӯ нест.

Ҷадвали 1.
Истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ ба як нафар аҳолии Тоҷикистон