МУНТАХАБИ ДОСТОНҲОИ «МАСНАВИИ МАЪНАВӢ»

Китоби мазкур мунтахаби достонҳои шоҳасари адабиёти форсу тоҷик «Маснавии маънавӣ»-и Мавлоно Ҷалолиддини Румии Балхиро дар бозгўйи насрии пажўҳишгари маъруфи эронӣ Аҳмад Нафисӣ дарбар мегирад.
Агенти Зеҳнӣ · 14 октябри 2026 · 298 саҳифа
Эй забон, ту бас зиёнӣ бар варо,
Чун туӣ гўё, чӣ гўям ман туро?
Эй забон, ҳам оташу ҳам хирманӣ,
Чанд ин оташ дар ин хирман занӣ?
Дар ниҳон ҷон аз ту афғон мекунад,
Гарчи ҳар чӣ гўияш, он мекунад.
Эй забон, ҳам ганҷи бепоён туӣ,
Эй забон, ҳам ранҷи бедармон туӣ.
Бозаргон чун тўтиро хуфта ёфт, дари қафасро боз кард ва ўро берун кашид. Тўтӣ зинда шуду ба ҳаво парид ва бар дарахте нишаст. Бозаргон дар шигифт шуд, ки он мурдан чӣ буд ва ин паридан чист! Ба тўтӣ гуфт:
Он кӣ ғофил буд аз кишту баҳор,
Ў чӣ донад қимати ин рўзгор?
Ў чӣ кард он ҷо, ки ту омўхтӣ?
Сохтӣ макреву моро сўхтӣ».
Гуфт тўтӣ, к-ў ба феълам панд дод,
Ки раҳо кун лутфи овозу видод.
З-он ки овозат туро дар банд кард,
Хештан мурда пайи ин панд кард.
Яъне, эй мутриб, шуда бо ому хос,
Мурда шав чун ман, ки то ёбӣ халос.
Дона бошӣ, мурғаконат барчинанд,
Ғунча бошӣ, кўдаконат баркананд.
Дона пинҳон кун, ба куллӣ дом шав,
Ғунча пинҳон кун, гиёҳи бом шав.
Ҳар кӣ дод ў ҳусни худро дар мазод,
Сад қазои бад суйи ў рў ниҳод.
Чашмҳову хашмҳову рашкҳо
Бар сараш резад чу об аз машкҳо.
Душманон ўро зи ғайрат медаранд,
Дўстон ҳам рўзгораш мебаранд.
Тўтӣ бар шохаи дарахт бозаргонро панд доду гуфт:
– Барои он ки аз дом раҳоӣ ёбӣ, бояд аз ҷони ширинат бираҳӣ. Дўсти ман дар Ҳиндустон худро ба мурдан заду ба ин васила ба ман пайғом дод, ки агар ман хоҳам аз қафас озод шавам, бояд кори ўро такрор кунам ва бимирам, то раҳо шавам. Ман ҳам панди ўро ба кор бурдам. Инак, ба сўйи дўстон парвоз мекунам ва туро ба Худо месупорам.

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё