Чӣ донӣ ту, ки дар ботин чӣ шоҳе ҳамнишин дорам,
Рухи заррини ман мангар, ки пойи оҳанин дорам.
Бад-он шаҳ, к-ў маро овард, куллӣ рўй овардам,
В-аз он к-ў офаридастам, ҳазорон офарин дорам.
Гаҳе хуршедро монам, гаҳе дарёи гавҳарро,
Даруни дил фалак дорам, буруни дил замин дорам.
Даруни хумраи олам чу занбўре ҳамепаррам,
Мабин ту нолаам танҳо, ки хонай ангубин дорам.
Дило, гар толиби моӣ, баро бар чархи хазроӣ,
Чунон қасрест шоҳи ман, ки амнулоламин дорам.
Чӣ боҳавл аст он обе, ки ин чарх аст аз ў гардон,
Чу ман дўлоби он обам, чунин ширин ҷабин дорам.
Чу деву одамиву ҷин ҳамебинӣ ба фармонам,
Намедонӣ,
Сулаймонам, ки дар хотам нигин дорам.
Чаро аз моҳ вомонам, на ақраб кўфт бар поям,
Чаро з-ин чоҳ бар н-оям, чу ман ҳаблулматин дорам.
Кабўтархонае кардам кабўтарҳои ҷонҳоро,
Бипар, эй мурғи ҷони ман, ки сад бурҷи ҳасин дорам.
Шуои офтобам ман, агар дар хонаҳо гардам,
Ақиқу зардёқутам, валодат з-обу тин дорам.
Ту ҳар зарра, ки мебинӣ, биҷў дурри дигар дар вай,
Ки ҳар зарра ҳамегўяд, ки дар ботин дафин дорам.
Туро ҳар гавҳаре гўяд машав қонеъ ба ҳусни ман,
Ки аз шамъи замир аст, ин ки нуре дар ҷабин дорам.
Хамуш кардам, ки он ҳуше, ки дарёбӣ, надорӣ ту,
Маҷунбон гўшу мафребон, ки ҳуши тезбин дорам».
Ба ривояти Афлокӣ ҳарами Мавлоно Ҷалолуддини
Балхӣ бад-ў гуфт: «Кош Мавлоно чаҳорсад сол умр кардӣ, то оламро аз ҳақоиқу маориф пур сохтӣ».
Мавлоно фармуд: «Магар мо Фиръавнем, магар мо Намрудем? Мо ба олами хок пайи иқомат наомадаем, мо дар зиндони дунё маҳбусем, умед, ки анқариб ба базми ҳабиб расем. Агар барои маслиҳату иршоди бечорагон набудӣ, як дам дар нишемани хок нагузидаме».