Зеҳн
Асое, ки моро сӯи мӯъҷиза бурд

Китоб ба таърих ва тамаддуни ориёӣ бахшида шуда, романи таърихӣ ва сагузашти фарҳангиро дар бар мегирад. Он ба ҷанбаҳои муҳими таърихии миллати тоҷик рӯ оварда, симои шахсиятҳои барҷастаро тасвир мекунад.

Агенти Зеҳнӣ · 9 октябри 2026 · 194 саҳифа

ТаърихФарҳангАдабиёт
Аз аввал хондан

Мулло Тӯйчӣ баъдтар дар асоси ин омӯхтаҳо дар маҳаллаҳои гуногуни Осиёи Миёна овоза паҳн намуд, яқинтараш акнун бо номи Тӯйчихон машҳӯр мегардид, яқинтараш Тӯйчихон Тошмуҳаммедов.

Тӯйчихон, ки баробари овозхонӣ ҳанӯз ба корҳои тоҷирӣ машғул буд, барои гулингу мавиз харидан ба Исфаразамин ҳам меомад. Аммо ду-се рӯз аз паи корҳояш шавад, ҳафтаи дигар дар хонаи устодаш Умар Ҳофиз хилват мегузид, то аз вай бештар омӯхта тавонад.

  • Хариду бозор як баҳона буд барои назди шумо омадан, чунон ки тоҷикон гуфтаанд: элак баҳонаву дидор ғанимат, - Мулло Тӯйчӣ хандида меафзуд: - Ман тарзи сурудхонии шуморо, устод, ба ашъори ӯзбекӣ ҳам гузаронидам, ба пайравии Шумо оҳангбандӣ намудам. Қатори ашъори Ҷалолиддин Балхиву Ҳофизи Шерозӣ, қатори ашъори тоҷикии Навоӣ ва ашъори тоҷикии Фурқат ва ашъори тоҷикии Машраб гоҳе аз ашъори ӯзбекии Навоӣ ва Муқимӣ ва ашъори ӯзбекии Фурқату Машраб низ ба ин мақомҳо дохил кардаам...

  • Акнун ҳаминаш монда, ки дигарон ба ту шогирд шаванд, - чунин мегуфт Умар Ҳофиз мад кашида ва хандида.

  • Не-е, - мегуфт Тӯйчихон ҳамоно. - Ман ҳар қадар пеш равам, ҳар қадар боло бароям ба пояи Шумо расида наметавонам. Инро онҳое, ки овози ману Шуморо шунида, муқоиса карда метавонанд, хуб медонанд. Агар Шумо ҳам, устод, ба тантанаю маъракаи мардуми маҳаллаҳои зиёд амсоли ман мерафтед, аз ҳамаи мо ҳазорҳо маротиб машҳӯр мегаштед. Балки бе ин ҳам шумо беҳамтову машҳӯр, устод.

Албатта, Тӯйчихон решаҳои санъате, ки варо дар бисёр ҷойҳо машҳӯру маъмур гардонда буд, медонист. Медонист, мақоме, ки месарояд ва ба иҷро мерасонад, аслан моли мардуми кароматпешаи тоҷик аст, ки дигарон ва қавмҳои дигар онро ҳамчунин мавриди истифода қарор додаанд. Бале инро медонист Тӯйчихон ва ҳеҷ гоҳ ба кӯдаке шабоҳат надошт, ки дандон барорад, синаи модари худро мегазад, ҳарчанд, дар зиндагӣ

пешина
аз 194
навбатӣ