— Ҳамин кор ба ту мефорад-мӣ? — пурсид Қосим ханда карда.
— Албатта! — гуфт Зубайда (Р. Ҷалил, Ҳикояҳо).

ҶУМЛАИ СОДДАИ НОПУРРА

Баъзан дар нутқ, хусусан дар диалогҳо, ягон аъзои ҷумла (сараъзо ва ё аъзои пайрав) ифода намеёбад, вале онро аз худи матн, аз мазмуни нутқ ба осонӣ муайян кардан мумкин аст. Ин гуна ҷумлаҳо ҷумлаҳои соддаи нопурра ном доранд.
Олимҷон то соати ду ҳамаи корҳои дигари худро баробар карда, баъд ба қабулгоҳи котиби комитети районӣ партия омад.
— Омад? — пурсид ӯ аз духтараки дар қабулхона нишастагӣ.
— Омад.
— Қабул мекарда бошад?
— Албатта, қабул мекунанд, даромадан гиред, то ҳол шуморо ду бор пурсиданд (Ҷ. Икромӣ, Шодӣ).
Дар ин матн хабари ҷумла (омад) ифода ёфта, мубтадои он (котиби комитети районӣ партия) гуфта нашудааст, аммо онро аз матн ба осонӣ муайян кардан мумкин аст.
Мисоли дигар:
— Номат чист? — гуфта пурсид.
— Ёдгор!
— Номи падарат?
— Бозор!
— Куҷоӣ мебошӣ?
— Кӯлобӣ (С. Айнӣ, Куллиёт).
— Компресс даркор-мӣ?
— Албатта.
— Массаж?
— Кошкӣ...
— Атр?
— Кошкӣ...
— Ба ҷону дил.
— Пудра?
— Рад намекунам (Р. Ҷалил, Ҳикояҳо).
— Чӣ ном доред?
— Солеҳ (Ҳаким Карим, Окшуда).

АЪЗОҲОИ ИЛОВАГИИ ҶУМЛА

БАЁНИЯИ ИСТИСНОӢ

Дар баёнияи истисноӣ калима ва иборае, ки ба вазифаи аъзои иловагии ҷумла меояд, бо аъзои асосии ҷумла баробарҳуқуқ буда, синоними он ба шумор меравад ва ба ҷои аъзои асосии ҷумла омада метавонад, интонация бошад, ба аъзои асосии ҷумла меафтад.