Ҷумлаи пайрави сабаб, ки зарурияти воқеъ гардидани амали сарҷумларо нишон медиҳад.

Вақте ки ҷумлаи пайрав бар иҷрои ин вазифа меояд, аз як тараф, зарурияти воқеъ гардидани амали сарҷумларо нишон диҳад, аз тарафи дигар, қатъӣ будани онро таъкид менамояд ва баъзан барои қатъӣ будани он далел шуда меояд. Дар ин гуна вазифа хабари ҷумлаи пайрав метавонад бо замонҳои мухталиф ва шаклҳои гуногуни сиғаи хабарӣ ва хабарҳои номӣ ифода ёбад. Аммо хабари сарҷумла, ки воқеъ гардидани ҷумлаи пайравро ногузир мегардонад, бо як оҳанги махсус ва аксар бо сиғаи амрӣ ифода меёбад. Азбаски характери вобастакунӣ ба сарҷумла хос буда, ҷумлаи пайрав маҳз барои эзоҳи он хизмат мекунад, мутобиқати шаклҳои феълии сарҷумла ва ҷумлаи пайрав ба табиати сарҷумла вобаста аст, на ба ҷумлаи пайрав. Сарҷумла ҷумлаи пайравро водор менамояд, ки дар шакли онрон сарҷумла мувофиқ воқеъ гардад. Роли барандагӣ ва мутобиқкунониро иҷро намудан вазифаи шаклҳои феълии сарҷумла мебошад, шаклҳои феълии ҷумлаи пайрав бошанд, ба инъикос мутобиқшавиро иҷро менамоянд. Инро дар мисоли ҷумлаи пайрави сабаб, ки ногузирин воқеъ гардидани амали сарҷумларо шарҳ медиҳад, равшан дидан мумкин аст, чунки аксари хабари сарҷумлаи ҷумлаи мураккаби тобеи тини мазкур бо сиғаи амрӣ ифода меёбад, шаклҳои феълии ҷумлаи пайрав бошанд, асосан бо намудҳои гуногуни сиғаи хабарӣ ифода меёбанд, ки онҳо аз ҷиҳати замон низ мухталифанд. Мисолҳо:

Аз худ нарав, ки ёронат аз ту мераванд (Зарбулмасал).
Мабар аз ман гумони бад, азизам, дар вафодорӣ, Ки бо ту меҳрубон ҳам омадам, ҳам меҳрубон рафтам.

Муждагонӣ бидеҳ, ки Одина омад. Шумо ҳам шод бошед, дар роҳи шумо қариб қурбон шуда будам.

Тӯй кун, тӯй, меҳрубон модар,
Ки намондааст тоқатам дигар.