Меҳру сеҳри шеър

Чу нон пинҳон хуранд аз сояи хеш,
Киро бошад ғами ҳамсояи хеш?

Норасоиҳои зиёде гувоҳи онанд, ки мураттибони мутуни классикӣ ҳангоми рўнависи матн тамоми ҳушу ёдашонро ба шакли зоҳирии ибораву калимаҳо равона мекунанд. Ҳол он ки, пеш аз ҳама, бояд мазмуну мантиқи байту мисраъ ба эътибор гирифта шавад. Он вақт, хоҳу нохоҳ, ибораю калима зоҳиран (ва мазмунан ҳам) дуруст рўнавис хоҳад шуд.

Банд аз занҷир натвон кард дили ворастаро,
Метавонад зад ба олам пушти пойи бастаро.

Вазни вайрони мисраи аввал бо забони ҳол мегўяд, ки асли матн дигар аст. Яъне, чунон бояд хонд, ки вазн барқарор бишавад ва мазмун ҳосил. Шоир, бешубҳа, ба озодадилон ишора дорад, ки банду занҷиру завлона, яъне, бандагии зоҳир барояшон нописанд аст ва дар ҳамин ҳол ҳам оламро пушти по мезананд. Пас, бояд ин тавр бошад:

Банд аз занҷир натвон кард дилворастаро,
Метавонад зад ба олам пушти пойи бастаро.

Ё худ дар байти зерин:

Сурати зоҳир агар дар ҳусн бошад, офтоб,
Оварад торикӣ дили пай ба маънӣ бурдаро.

Аз рўйи ҳамон андешаҳое, ки нисбат ба сатрҳои боло баён кардем, ин байт бояд чунин навишта шавад:

Сурати зоҳир агар дар ҳусн бошад, офтоб
Оварад торикии дил пайбамаънибурдаро.