Осори аслии адабӣ, хоҳ назму хоҳ наср, муъҷизаи маънавист, ҳар ки бо он унс гирифт, дили ў саршори шавқу завқ хоҳад гардид, зиндагиаш нурборон хоҳад шуд. Аз ин мавқеъ таълими намунаҳои асили адабиёти гузаштаву имрўза бояд асоси барномаи омўзиши адабиёти тоҷикро ташкил диҳад.
Мо дар боло оид ба усули тафсири таърихии адабӣ сухан карда, шарҳи номҳои таърихии адабиро дар контексти замони таърихӣ муҳим дониста будем. Акнун дар ҳамин замина доир ба тафсири исми Луқмон ва сарнавишти таърихию адабии он маводи зеринро пешниҳод мекунем, ки метавонад барои омўзгорон намуна бошад.
Исми Луқмони Ҳаким дар барномаи таълими адабиёт ҳангоми омўзиши ривоят ёд мешавад. Аммо исми Луқмон дар контексти адабу фарҳанги мо ҷойгоҳи хос дошта, дар адабиёт ва таърихи тамаддуни мо рамзи ҳикмати созанда дорад.
Номи Луқмон, пеш аз ҳама, бо он ки дар сарчашмаҳои динӣ ва адабӣ ҳамчун мазҳари ҳикмат ва қаҳрамони ахлоқ зикр шудааст, ҷолиби таваҷҷуҳ мебошад. Вале он муболиғаҳое, ки дар ҳаққи ў гуфтаанд, вуҷуди ўро дар нигоҳи баъзе аз донишмандон мавриди тардид қарор додааст.
Бинобар ин ҳам, гурўҳе Луқмонро мавҷуди хаёлӣ донистаанд. Вале далелҳое, ки дар кутуби таърихӣ, сарчашмаҳо ва осори адабӣ зикр шудаанд, гувоҳи онанд, ки ў шахсияте таърихӣ ва воқеӣ будааст.
Дар сарчашмаҳо оид ба аслу насаб ва нажоди ў низ ихтилофи назар аст. Гурўҳе аз сарчашмаҳо ўро аз қабилаи Од, гурўҳи дигар аз бани Исроил дониста, баъзе ба ғуломи ҳабашӣ буданаш низ таъкид варзидаанд. Ривоёти қадими арабӣ ўро аз қабилаи Од шинохтаанд. Мо аз Қуръон достони қавми Одро, ки ба сабаи куфрони нофармонӣ ба ҳалокат расидаанд, ёд дорем.