Зеҳн
Асосҳои менеҷменти молиявӣ

Китоби мазкур ба омӯзиши масъалаҳои бунёдии менеҷменти молиявӣ бахшида шудааст. Дар он принсипҳо ва усулҳои идоракунии маблағҳо дар корхонаҳо баррасӣ мегарданд.

Агенти Зеҳнӣ · 15 октябри 2026 · 151 саҳифа

МолияИдоракунӣИқтисодиёт
Аз аввал хондан

Инкишофи менеҷменти молиявӣ ҳамчун илм дар Россия аз солҳои 1990-ум оғоз ёфт. Дар ин давра мутахассисони назариявӣ ва амалии Россия кӯшиданд то истифодабарии усулҳои ғарбии идоракунии молияро дар шароити иқтисоди давраи гузариш мутобиқ намоянд.

Марҳилаи дуюм. Оғози марҳилаи дуюми рушди менеҷменти молиявӣ дар Ғарб бо анҷоми индустриализатсия алоқаманд аст.
Суръати рушди корхонаҳо меафзуд. Дар соҳаи истифодабарии захираҳо тағйироти мунтазам гузарондан лозим буд. Ҳамеша усулҳои нави идоракунии молия таҳия карда мешуд. Бинобар ин, зимни гузариш аз марҳилаи якум ба марҳилаи дуюм вазифаҳои менеҷменти молиявӣ аз коркарди мизон, нишондиҳанда ва раҳнамоҳое иборат буд, ки истифодаи самараноки захираҳоро таъмин карда метавонистанд.
Ин нишондиҳандаҳо сараввал хусусияти умумӣ доштанду ба роҳбарияти корхонаҳо имкон медоданд, ки асосҳои умумии стратегияи рушди идоракунии молияро таъмин кунанд.

Дар ҳудуди асрҳои XIX-XX сабабҳои ҷиддие пайдо шуданд (масалан, афзоиши иқтидори иқтисодии кишварҳои мутараққӣ, ҷамъшавии сармоя ва рушди тамаркузи он дар дасти монополияҳои азим), ки зарурати ҷустуҷӯи шаклу усулҳои нави гардишдиҳии захираҳои молиявиро ба мадди аввал баровард.

Густариши фаъоли ҷамъиятҳои саҳомӣ ва тақвияти нақши сармояи молиявӣ дар ин вақт, бозори молиро такони тавоное дод. Ин боиси ба миён омадани зарурати густаришу рушди шаклҳои робитаҳои молиявии корхонаҳо бо субъектони асосии бозори молиявӣ, азхудкунии механизмҳои нави бароҳмонии муносибати молиявӣ бо онҳо гардид.

Дар натиҷаи ҳамаи ин муносибати илмӣ ба ҳалли вазифаи тарғиби кормандон тағйир ёфт. Дар натиҷаи ҷамъшавии сармоя як қатор корхонаҳои калон пайдо шуданд, ки ҳавасмандкунии кормандон дар чунин корхона вазифаи мушкил аст. Дар чунин шароит коркардҳои нави олимон дар соҳаи ҳавасмандкунии кормандон ба мадди аввал мебарояд. Бояд қайд кард, ки вазифаи ҷустуҷӯи усулҳои самараноки ҳавасмандкунии кормандон хоси тамоми марҳилаҳои рушди менеҷменти молиявист, вале усулҳои ҳалли ин масъала дар ҳар давру замон вобаста ба тағйироти вазъи иқтисодӣ дигаргун мешаванд.

Дар марҳилаи дуюми инкишофи менеҷменти молиявӣ чунин самтҳо ба вуҷуд омаданд:

пешина
аз 151
навбатӣ