фай фарҳанги сухан қарор гирифт. Аз саҳву хатоҳои солҳои сӣ ва чилу панҷоҳ тоза кардани забони арабӣ, ҳаматарафа аз муҳокима гузаронидани баъзе шаклу тарзҳои нави шубҳаангези сухан, устувор намудани ҷанбаи эҷодии принсипҳои истифодаи имкониятҳои забони русӣ ва забонҳои дигар мақсади аслии навиштаҳои оид ба фарҳанги сухан дар муддати 20—25 соли охири қарни бист аст.

Китоби камина «Ҳар сухан ҷоеву ҳар нукта мақоме дорад» (1965), як ҷузъи ҳамин ҷараён буд.

Аз забоншиносон хусусан Раззоқ Ғаффоров ва Шарофиддин Рустамов дар ин роҳ бисёр хизмат карданд. Онҳо дар ҳалли муҳимтарин масъалаҳое, ки мавриди баҳс қарор гирифтаанд, фаъолона ширкат варзида, пояҳои илмии гуфтугузорро устувор намуданд. Дар мақолаву китобҳои онҳо маводи бисёре истифода шуда, барои хулосаҳои ҷиддии илмию амалӣ замина муҳайё гардид. Чунин ба назар мерасад, ки бо кӯшиши онҳо барои даст задан ба асосҳои назарии фарҳанги сухан имкон бештар шуд. Муҳокимаи масъалаҳои фарҳанги сухан солҳои ҳафтоди садаи XX аз андешаҳои субъективӣ (ки низ хеле муҳиманд) боло рафта, то андозае ба роҳи илмии назарӣ даромад. Ин ба мо имкон медиҳад, ки минбаъд баҳсро ба савияи баландтари илмӣ давом диҳем.

Агарчи бунёди назарии фарҳанги сухан дар Тоҷикистон ҳанӯз ҳаматарафа таҳқиқ нашудааст, ҷанбаи амалии он бағоят қувват ёфта, дар таҳаввули забони арабӣ нақше гузошт. Баробар тадқиқ шудани асосҳои назарӣ ва масъалаҳои амалии фарҳанги сухан зиёда зарур ва яке аз шартҳои инкишофи муваффақиятомези ин илми тоза мебошад.

Инкишофи ҷамъият ва фарҳанги шахс тақозо дорад, ки фарҳанги сухан низ чун илме, ки аҳамияти калони амалиро дорост, ҳамеша фаъол бошад. Забон, сухан яке аз пояҳои асосии ҳастии иҷтимоиву маънавии инсон мебошад ва савияи фарҳанги он бознамои савияи инкишофи ҳамаи ҷанбаҳои ҳастии инсон аст. Чигунагии ҳар як фард, чи хислатҳои неку бад ва тавону нотавонӣ, чи фарҳанги умумии шахсии ӯ дар суханаш ифода мешавад. Дар айни замон аз савияи тараққии забони адаби