Эҳёу улуми-д-дин (Абӯҳомид Муҳаммади Ғаззолӣ)

Ин китоб асари машҳури динӣ ва ахлоқии муаллиф буда, масоили гуногуни ҳаёти маънавии ҷомеаи исломиро баррасӣ мекунад. Дар он масъалаҳои ибодат ва арзишҳои рӯҳонӣ бо таҳлили амиқ баён шудаанд.
Агенти Зеҳнӣ · 3 октябри 2026 · 567 саҳифа
Як нуктаро бояд зикр намуд, ки гарчанде Сайид Ҳусайн Ҳидевҷам тамоми нусхаҳои мавҷудаи хаттии форсии «Эҳёу улуми-д-дин»-ро ба даст овард, вале ба қавли худаш барои ӯ «чопи интиқодии дилхоҳ» аз ин китоб ба шакли илмие, ки назди мусаҳҳеҳони матнҳои кӯҳна ривоҷ шудааст, имконпазир намегардад. Аз ин рӯ, муҳаққиқ нусхаи Музейи Британияро дар чопи «Рубъи ибодот» асос қарор дода, илова бар нусхаи мухтасари Туркия аз чопҳои зиёди «Эҳёу улуми-д-дин», ки ба забони арабӣ нашр гардидаанд ва миқдори онҳо дар Миср, Эрон, Туркия ва Ҳиндустон то имрӯз бист чопро дар бар мегиранд (яъне чопи кӯҳнаи «Булоқ», чопи сангии Эрону Ҳиндустон ва ду чопи «Китобу-ш-шаъб ва-л мактабу-л-ҷария»-и Миср, инчунин шарҳи даҳҷилдаи Муртазо Забидӣ ба номи «Итҳофу-с-содоти-л-муттақин») интихоб намуда, аз онҳо барои такмили баъзе ҷойҳои афтодагӣ ва равшан сохтани мафҳумҳои шавқовар истифода менамояд. Баъд аз заҳматҳои зиёде матни интиқодии форсии «Эҳёу улуми-д-дин» пешкаши ҳаводорони осори Ғаззолӣ мегардад.
Дар кишвари мо Тоҷикистон низ нусхаҳои мухталифи ин асари бебаҳои Ғаззолӣ арзи вуҷуд доранд. Онҳо аз ҷониби ҳаводорони таълифоти мутафаккир, сарфи назар аз таъқиботи сохторҳои қудратии давлатии Шӯравӣ, идеологияи ифродгароёнаи «атеизми ҷанговар», ки ба муқобили фарҳанги миллӣ, арзишҳои он ва дини мубини ислом равона гардида буд, дар горҳову кӯҳдоманҳо зери санг намуда, намунаҳои онро то замони мо расонидаанд. Намунаи барҷастаи он нусхаи хаттӣ дар Китобхонаи Маҷлиси Шӯрои Эрон маҳфуз мебошад. Ин бо китоби шашуми «Рубъи мунҷиёт», яъне «Китоби шавқу ризо» оғоз мегардад ва дорои қисме аз рубъи чаҳоруми тарҷумаи форсии «Эҳёу улуми-д-дин» мебошад.

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё