Зеҳн
АСОСҲОИ НАЗАРИЯИ ИҚТИСОДИ ҶАҲОНӢ

Дастури таълимӣ асосҳои назарияи иқтисоди ҷаҳониро мавриди баррасӣ қарор додааст, аз ҷумла, назарияҳои рушди иқтисоди ҷаҳонӣ, тиҷортаи байналмилалӣ, ҳаракати сармоя ва қувваи корӣ, равандҳои ҳамгироӣ, фаромиллигардонӣ ва ҷаҳонишавӣ, асосҳои методологии таҳқиқот ва мушкилоти муосири итисодиёти ҷаҳон таҳлил гардидаанд.

Агенти Зеҳнӣ · 29 сентябри 2026 · 142 саҳифа

Иқтисодиёт
Аз аввал хондан

Ҳамин тавр, хоҷагии ҷаҳонӣ дар марзи асрҳои XIX-XX ташаккул ёфтааст.
Хоҷагии ҷаҳонӣ дар марзи асрҳои XIX-XX.
Хоҷагии ҷаҳонии он замон пеш аз ҳама бо он фарқ мекард, ки сатҳи рушди иқтисодӣ нисбат ба ҳозира хеле пасттар буд. Дар ҷаҳон маҳсулоти хеле камтар истеҳсол карда мешуд, масалан, дар ИМА ММД дар марҳилаи асрҳои зикршуда нисбат ба ҳозира қариб 25 маротиба камтар буд. Ин ба сатҳ ва сифати зиндагӣ таъсир мерасонд.
Дар сохтори иқтисодиёти ҷаҳонӣ хоҷагии қишлоқ бартарӣ дошт. Дар саноат саноати сабук ва хӯрокворӣ бартарӣ доштанд, ки асосан ба корхонаҳои косибӣ ва хурд асос ёфта буданд. Соҳаи хизматрасонӣ асосан аз савдо ва инчунин аз кори кирояи хонагӣ иборат буд, ки онро хизматгорони зиёди хона иҷро мекарданд (ҳатто одамони миёнаҳол онро нигоҳ медоштанд). Дар Русия дар арафаи Ҷанги якуми ҷаҳонӣ 75% аҳолӣ дар хоҷагии қишлоқ, 9% дар саноат ва сохтмон, 16% дар соҳаи хизматрасонӣ кор мекарданд.
Ҳамзамон, хоҷагии ҷаҳонии онвақта бо дараҷаи баланди иштироки иқтисодиёти миллӣ дар он ба хоҷагии муосир монанд буд. Агар иштироки ин ё он кишвар дар бозори ҷаҳонӣ, ки пеш аз ҳама бо квотаи содиротӣ (таносуби байни ҳаҷми содироти кишвар ва ҳаҷми ММД ё МММ) тавсиф карда мешавад, баҳо дода шавад, пас дар соли 1913 дар империяи Русия танҳо аз рӯи молҳо он (аз рӯи арзёбӣ) тақрибан 10% ва дар ИМА тақрибан 6%
— ро ташкил медод. Барои муқоиса, квотаи содиротии молҳо дар Федератсияи Россия дар соли 1997 8,5% (агар ММД-и Русияро аз рӯи баробарии қобилияти харид ҳисоб кунем) ва ИМА низ 8,5% - ро ташкил дод.

пешина
аз 142
навбатӣ