Донишномаи мухтасари кӯдакон ва наврасон

Ин донишнома маълумоти мухтасар ва умумиро дар хусуси таърихи аҳди бостон, табиат, илм ва фарҳанг пешниҳод мекунад. Китоб барои хонандагони мактабӣ ва наврасон пешбинӣ шудааст, то дониши умумии онҳоро васеъ намояд.
Агенти Зеҳнӣ · 27 сентябри 2026 · 395 саҳифа
КАРИБ 5000 сол пеш, дар Африқои Шимолӣ, дар соҳили дарёи муқаддаси Нил, ду шоҳигарӣ бо номҳои Мисри Болой ва Мисри Поёнӣ таъсис ёфта, бад-ин восита тамаддуни Мисри Қадим падид омад. Дар соли 3100 то милод дар аҳди ҳукмронии Менес ин ду шоҳигарӣ бо ҳам муттаҳид гардиданд ва силсилаи фиръавнҳои Миср дар он бештар аз чорсад сол ҳукмронӣ карданд, ки бо номи «Фиръавнҳои аҳди қадим» машҳуранд. Маҳз дар давраи подшоҳии сулолаи чорум бунёди аҳром оғоз ёфта, санъати меъморӣю ҳайкалтарошӣ ва нигориши иероглифҳои тасвироти ҳайвоноти муқаддас авҷ гирифт.
Силсилаи фиръавнҳои аҳди нав дар Миср то истилои румиҳо, яъне солҳои 30-юми то милод давлатдорӣ кардаанд.
Аксари дахмаҳои фиръавнҳо ба хотири дарёфтани сарвату ашёи гаронбаҳо ғорат шудаанд. Вале баъзе дахмаҳо то замони мо қариб беосеб расидаанд. Соли 1922 бостоншиноси англис Картер қабри фиръавн Тутанхамонро пайдо кард, ки дар синни 18-солагӣ аз олам чашм пӯшидааст. Аз дахмаи зеризаминии ӯ ҷавоҳироти зиёд ва ниқоби тиллоии Тутанхамон пайдо шуда, тани мумиёии ӯ то замони мо расидааст.
Барои бунёди ҳирам, яъне оромгоҳи фиръавнҳо зиёда аз 4 ҳазор косибу ҳунарманд ва садҳо ҳазор ғулому коргарон аз субҳ то шом заҳмат мекашиданд. Одатан деҳқононе, ки андози заминро супорида наметавонистанд, дар сохтмони ҳирам кор фармуда мешуданд. Коргарони одӣ пойгоҳи ҳирамро омода карда, дар ниҳодани таҳкурсӣ ва кашонидани сангҳо то майдони сохтмон ёрӣ мерасониданд. Дар буридани харсангҳои оҳақӣ ҳунармандон аз олоти сангтарошӣ ва дигар таҷҳизоти суфтакунӣ истифода мекарданд.

Барномасозӣ
Олами Афсонаҳо
Ахбор
Саломатӣ
Дунё