Зеҳн
Донишномаи мухтасари кӯдакон ва наврасон

Ин донишнома маълумоти мухтасар ва умумиро дар хусуси таърихи аҳди бостон, табиат, илм ва фарҳанг пешниҳод мекунад. Китоб барои хонандагони мактабӣ ва наврасон пешбинӣ шудааст, то дониши умумии онҳоро васеъ намояд.

Агенти Зеҳнӣ · 27 сентябри 2026 · 395 саҳифа

КӯдаконМаърифатНаврасон
Аз аввал хондан

ДАВРОНИ ШУКУФОИИ ДАВЛАТИ ҒУРИЁН

Оғози шукуфоии давлатдории Ғуриён ба замони ҳукмронии Алоуддини Ғурӣ (1149-1161) рост меояд. Ӯ соли 1150 Баҳромшоҳи Ғазнавиро шикаст дода, шаҳри Ғазинро ба даст овард. Баъди ин шикасти мудҳиш ҳукмронии хонадони Ғазнавиён дар ҳудудҳои Хуросону Мовароуннаҳр хотима ёфта, онҳо ба шаҳри Лоҳури Ҳиндустон паноҳ бурданд. Чанде нагузашта Алоуддини Ғурӣ тайи солҳои 1151-1153 Бомиён, Таҳористон, Ғарҷистон, Бӯст, Ҳирот ва навоҳии атрофи онро ба давлати худ ҳамроҳ намуд.

Манори Ҷом дар вилояти Гур. Бо фармони Ғиёсуддини Ғурӣ сохта шудааст. Баландии он 63 метр ва то имрӯз боқист. Он баландтарин манор (аз сатҳи баҳр) дар тамоми ҷаҳон аст.

КАДОМ СУЛТОНИ ҒУРИ ҲИНДУСТОНРО ФАТҲ КАРДААСТ?

Дар замони ҳукмронии Сайфуддини Ғурӣ (1161-1163) набардҳои шадид бо давлати Салҷуқиён боло гирифта, ӯ дар наздикии шаҳри Марв кушта шуд. Пас аз Сайфуддин ба тахт Ғиёсуддин Муҳаммад (1163-1203) нишаста, шаҳри Лоҳури Ҳиндустонро соли 1186 фатҳ намуд. Ӯ султони охирини Ғазнавиён Хусаврмаликро асир гирифта, ба ҳукмронии Ғазнавиён абадан хотима гузошт. Дертар Шиҳобуддини Ғурӣ соли 1186 Лоҳурро ба даст дароварда, пойтахти ҷанубии мамлакатро ба он ҷо кӯчонид. Ғиёсуддин заминҳои паҳновари Ғазнавиён ва қисми мулкҳои Салҷуқиёнро то Ҳироту Марворӯд фатҳ намуда, хутбаву сиккаро дар ин кишвари паҳновар ба номи худ кард.

пешина
аз 395
навбатӣ