Зеҳн
Афсонаҳои халқи тоҷик

Ин китоб маҷмӯи афсонаҳо ва ҳикоятҳои халқи тоҷик буда, панду ахлоқ ва ҳикоятҳои халқиро дар бар мегирад. Дар он сагу гурба, одамони ҳасуд ва воқеаҳои гуногуни тарбиявӣ ба риштаи тасвир кашида шудаанд.

Агенти Зеҳнӣ · 20 сентябри 2026 · 135 саҳифа

АфсонаҲикоя
Аз аввал хондан

Дилаш завқи хӯрдани гӯшти мурғ пайдо мешуд, ба бозор бурда фурӯхта, мурғ харида, кайф карда хӯрда мегашт.

Рӯзҳо мегузаштанд, тирамоҳ охир шуду зимистон омад, баъд бӯи баҳор ба машоми рӯбоҳак расиду хирс ба ёдаш омад. Хирсро ба ёд оварда пешаш рафту гуфт:

  • Шарик боз айёми киштукор омад, замин интизори мост.

Хирс гуфт:

  • Аз он ҳосиле, ки мо соли гузашта гирифтем, ман баҳра набурдаam, бемазза буду хӯрда нашуд, бароварда партофтам.

  • Ин хел бошад, биё гандум мекорем, - гуфт рӯбоҳ, - аз гандум бомаззатар хӯрдание дар олам нест. Нони ҳамин гандум ҷони одамизодро зинда медорад.

Хирс ба рӯбоҳ бовар кард. Ҳарду боз замин шудгор карданд, гандум коштанд. Гандум сабзид, неш дод, дона баст, пухт. Пухта буд, ки рӯбоҳ ба хирс гуфт:

  • Сар-сари сарашро мегирӣ ё бех-бехи бехашро мегирӣ?

Хирс, ки соли гузашта сар-сари сарашро гуфта, фиреб хӯрда буд, гуфт:

  • Ман ин навбат бех-бехи бехашро мегирам.

Ҳамин хел сараки гандум насиби рӯбоҳ шуду тану решааш ба хирс монд. Он чӣ, ки ба хирс монд, ба ягон эҳтиёҷи вай ба кор нарафт. Ҷони нодон дар азоб гуфтаанд: ҳоле, ки хирс баъди гундошта гирифтани коҳу решаи гандум дошт, далели ин ҳақиқат буд.

Лекин ин ҷо боз як ҳақиқати дигар ҳаст. Хирси фиребхӯрда қарор дод, ки дигар ҳеҷ гоҳ бо рӯбоҳ шарик нашавад. Ошноии рӯбоҳу хирс бо ҳамин тамом шуд.

пешина
аз 135
навбатӣ