Зеҳн
Оташ дар хонаи қадим

Китоби мазкур асари бадеӣ буда, романи нависанда Мирзонасриддинро дар бар мегирад. Дар он рӯйдодҳои муҳими зиндагӣ ва таассуроти таърихӣ ба риштаи тасвир кашида шудаанд.

Агенти Зеҳнӣ · 12 октябри 2026 · 613 саҳифа

ҚиссаАдабиёт
Аз аввал хондан

– Танбалӣ будааст!-Чилла даст аз кор боз дошт:- Шумо ҳоло рафта дам мегиред. Хӯроки тайёрро хӯрда, хоб мекунед. Мо то ними шаб дегу табақшӯй мекунем. Саҳар хурӯс ҷеғ назада мехезем, ки ба ноништаи шумо дер нашавад.
– Мо кори пеша мекунем, шумо кори ақибгоҳа.
– Бале, шумо одам мекушед. Чӣ ифтихор дорад одам куштан! Мо шукр, ки...
– Шумо ба мо, одамкушҳо, ғизо омода мекунед. Нерӯ мебахшед. Касби шумо чӣ ифтихор дорад?
– Шутур қачиша надидааст, сангпушт паҳмиша!-Чилла бо ситеза магасхон дар атрофаш ҷамъшударо ронда афзуд:-Ку ҳамон гурда, ки гирифта зудтар аз наздам мерафти!
– Чилла, қаҳрат набиёд. Мехостам гӯям, ки одамони мо ҳам бояд ҷангро ёр бигиранд. Худат дида истодаӣ, ки гандуму ангури ватана оварда мефурӯшал, парво надорад, ки ватанаш ҷанг дорад.
– Ҳой бача, дили мо мардум дар гандумкорию ишқи илоҳист. Банди тӯру тупу дунёгирӣ нест! Бобою бобокалонҳоям низ ҳамин тавр буданд.
– Ба ин варсоқиҳои дакёнусиат розӣ нестам. Замоне шуд, ки ишқа ба ҷангу талош ва тупу пулемиёт банди.
– Охири кори ту, мулҳид, чӣ мешуда бошад?-гуфт Чилла ва бо нафраг онсӯтар рафта, Черновро дид ва бо овози паст чизе гуфт.

Маҷлиси штаб дар биное баргузор мегардӣ, ки дар замони подшоҳ консулхона будааст. Чернов зуд сару либосашро ба тартиб дароварда, ҳамроҳи сардастаҳои гурӯҳаш ба ҷамъомади ситод равон шуд. Рахораҳ фикр кард, ки дар ҳаёт на ҳама дастуру нақша мувофиқи ҳукму хоҳиш сурат мегирифтааст.
Як ҳафта пеш дар ситоди Самарқанд фармон шуд, ки дар як вақту соат ба чанд шаҳри аморат ва ҳамзамон ба Бухоро ҳуҷуми қатъӣ ва ногаҳонӣ карда, навкарча маҷоли сар боло кардан надада, давлату сарваташро аз дасташ гиред. Ва ба аморат кӯшуну аслиҳаи зиёд дароварда ҳуҷум кардем. Вале кор ба гуфти мо сурат нагирифт. Бухоро дар як рӯз таслим нашуд. Балки ба армияи мо панҷа са панҷа зад. Дар рӯзи аввал бо полкҳои ба шаҳр дохилшуда сахт занукӯб карда, онҳоро берун ронд. Дар майдон аз ду ҷониб мардуми бисёре ҷони ширин аз даст доданд. Кӯшуни амир чанд пулемёту тӯпу аробаҳои тирдоштаро ғанимат гирифт. Фрунзе аз муқобилияти шаҳрҳо тарсида, аэропланҳоро оварда, ба кор даровард. Ду рӯз Бухороро аз болои сар бо тӯпу аэропланҳо заданд. Неин салладорҳои назарногир ба аэропланҳо ҳам тан надоданд. Дар рӯзи дувуму сеюм ҳам аз по афтоданд, на ягон дарвозаро кушоданд. Ва ҳоло ҳам бо камонҳои даҳонпурашон, ки аз онҳо дар ним соат як тир мепаронанд, дар торча деворашон мор барин ҳалқа задаю шаҳрҳо муҳофизат доранд. Ними шаҳр хароб шудасту одамони зиёде мурдаанд, қасрҳову хонаҳо оташ гирифтаанд. Аз рӯйи гуфти Степанов, Фрунзе боз аз фронти Қафқозу дигар фронтҳо аскару силоҳ ҷамъ кардааст, то ки бо ҳуҷум армияи амирро махв кунад. Тарзи корча сарлашкарҳои ҳозира ҳамин аст. Поездҳо корашона осон карданд. Дар фронти

пешина
аз 613
навбатӣ